[English] Printer-friendly version
The Ecumenical Patriarch
The Ecumenical Patriarchate
Bishops of the Throne
List of Patriarchs
Other Orhodox Churches
Theological and various articles
Ecological activities
Youth ministry
Interchristian relations
Conferences
Photo gallery
Holy Monasteries and Churches
Creed
Church calendar
Icons
Byzantine music
Contact details

Ἀρχική σελίς
Ἀρχική σελίς

Προσφώνησις τῆς Α.Θ.Παναγιότητος τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου κ. κ. Βαρθολομαίου κατά τήν χειροθεσίαν τοῦ κ. Κωνσταντίνου Π. Χρήστου εἰς Ἄρχοντα Ἀσηκρήτην (Φανάριον, 11 Ἰανουαρίου 2019)

Ἐπιστροφή
Ἐπιστροφή

* * *

Ἐντιμολογιώτατε Ἄρχων κύριε Κωνσταντῖνε Χρήστου,

Ἡ Ἁγία τοῦ Χριστοῦ Μεγάλη Ἐκκλησία, παρακολουθοῦσα μετά πολλῆς στοργῆς τήν καλήν ἀναστροφήν καί τήν πρόοδον τῶν ἀνά τήν οἰκουμένην τέκνων αὐτῆς, ἐπιβραβεύει σήμερον, ἐν τῷ Πατριαρχικῷ Οἴκῳ, τήν ἀφοσίωσιν τῆς ὑμετέρας ἀγαπητῆς Ἐντιμολογιότητος εἰς τήν Μητέρα Ἐκκλησίαν, τήν προσφοράν σας εἰς τήν θεολογικήν ἐπιστήμην, καί δή εἰς τήν μελέτην τῆς Ἱστορίας, τῶν ἐκκλησιαστικῶν πραγμάτων, τοῦ πολιτισμοῦ καί τοῦ φιλοσοφικοῦ στοχασμοῦ κατά τήν Βυζαντινήν περίοδον, καί τήν ἀνάδειξιν τῆς σχέσεως τοῦ Βυζαντινοῦ παρελθόντος μέ τήν νεωτέραν καί σύγχρονον πορείαν τοῦ Γένους, ἀπονέμουσα ὑμῖν, ἰδίαις ἡμῶν Πατριαρχικαῖς χερσί, τό ὀφφίκιον τοῦ Ἄρχοντος Ἀσηκρήτου τῆς Ἁγίας τοῦ Χριστοῦ Μεγάλης Ἐκκλησίας.
Συναγάλλεται σήμερον μεθ᾽ ἡμῶν ἡ ψυχή τοῦ μακαριστοῦ πατρός σας, τοῦ καθηγητοῦ Παναγιώτου Χρήστου, ὁ ὁποῖος προσέφερε πάμπολλα καί πρωτοποριακά εἰς τόν χῶρον τῆς Πατρολογίας καί τῆς Πατερικῆς Θεολογίας, διηκόνησε δέ ἐπί 23 ἔτη (1966-1989) εὐόρκως τό καθ᾽ ἡμᾶς Πατριαρχικόν Ἵδρυμα Πατερικῶν Μελετῶν ὡς πρῶτος Διευθυντής αὐτοῦ. Εἴη ἡ μνήμη αὐτοῦ αἰωνία!
Θά φέρετε εἰς τό ἐξῆς, Ἐντιμολογιώτατε, τόν τίτλον τοῦ Ἄρχοντος Ἀσηκρήτου. Τό ὑψηλόν τοῦτο ἀξίωμα συνεδέετο εἰς τήν Ἀνατολικήν Ρωμαϊκήν Αὐτοκρατορίαν μέ πολυυπεύθυνον δημόσιον λειτούργημα. Οἱ Ἀσηκρῆται ἦσαν ὑψηλόβαθμοι γραμματεῖς εἰς τήν ὑπηρεσίαν τῶν Ἀνακτόρων, κατέχοντες θέσιν, ἡ ὁποία ἀπῄτει πολλάς ἱκανότητας, ἐφ᾽ ὅσον οἱ ἐν λόγῳ ἀξιωματούχοι διεχειρίζοντο σημαντικά διά τόν πολιτικόν, κοινωνικόν καί ἐκκλησιαστικόν βίον ζητήματα. Κατ᾽ ἐξοχήν δέ ὁ Πρωτοασηκρήτης ἐξετέλει ἔργον πολυδιάστατον καί ἄκρως ἀπαιτητικόν. Ἀνῆκεν εἰς τόν κύκλον τῶν πλέον ἐμπίστων συμβούλων τοῦ Αὐτοκράτορος, εὑρίσκετο εἰς ἄμεσον ἐπικοινωνίαν καί ἐπαφήν μετ᾽ αὐτοῦ, καί ἦτο ἐνήμερος ἐφ᾽ ὅλων τῶν τρεχόντων θεμάτων, ἐπί τῶν ὁποίων ἐζητεῖτο πάντοτε ἡ συμβουλευτική του γνώμη. Πρωτοασηκρῆται διετέλεσαν ὁ Μάξιμος ὁ Ὁμολογητής, καθώς καί οἱ Οἰκουμενικοί Πατριάρχαι Ταράσιος, Νικηφόρος Α´ καί Φώτιος ὁ Μέγας, ἅπαντες σημαίνοντες θεολόγοι καί σπουδαῖοι ἐκκλησιαστικοί ἄνδρες.
Καί σήμερον, ἡ Ἐκκλησία ἔχει ἀνάγκην τοιούτων προσωπικοτήτων μέ πιστότητα εἰς τήν παράδοσιν καί μέ ἀνοικτούς ὁρίζοντας, μέ λιπαράν παιδείαν καί βαθεῖαν πίστιν, μέ ἐκκλησιαστικόν ἦθος καί γνῶσιν τοῦ συγχρόνου κόσμου, μέ ὀρθόδοξον βίωμα καί πνεῦμα διακονίας. Σπουδάζετε καί διδάσκετε, Ἐντιμολογιώτατε Ἄρχων, τό λεγόμενον Βυζάντιον καί τόν πολιτισμόν του, ὅπου τό ἀρχαῖον ἑλληνικόν πνεῦμα ὄχι μόνον δέν ἐξέλιπεν, ἀλλά ἐνεπλουτίσθη ἐκ τῆς δημιουργικῆς συναντήσεως μέ τόν χριστιανισμόν καί «ὡλοκληρώθη ἐντός τῆς Ἐκκλησίας», ὡς προσφυῶς διετύπωσεν ὁ πρύτανις τῶν Ὀρθοδόξων θεολόγων τοῦ 20οῦ αἰῶνος π. Γεώργιος Φλωρόφσκυ. Ὁ καθ᾽ ἡμᾶς πνευματικός πολιτισμός ἦτο σύνθεσις τοῦ «κατά λόγον» ζῆν τῶν Ἀρχαίων καί τοῦ «ἐν Χριστῷ» καί «κατά Χριστόν» ζῆν τῶν ἡμετέρων. Ἡ πίστις ἦτο ἐδῶ «πλήρωσις» καί ὄχι κατάργησις τοῦ λόγου. Ἐδῶ ἐσφυρηλατήθησαν ἡ πίστις, τό ἦθος καί ὁ πολιτισμός, τά ὁποῖα, ὡς προσθέτει ὁ Φλωρόφκυ, συγκροτοῦν τήν «ὀντολογικήν ταυτότητα» τῆς Ἐκκλησίας, ἡ ὁποία διασώζεται διά μέσου τῶν αἰώνων ὡς «ὀργανική συνέχεια», ὡς «παράδοσις τῆς ἀληθείας», ὡς μαρτυρία διαρκοῦς παρουσίας τοῦ Ἁγίου Πνεύματος ἐν αὐτῇ.
Αὐτήν τήν ἀλήθειαν ὀφείλει νά ἐνσαρκώνῃ καί νά ἐκφράζῃ καί ἡ σύγχρονος Ὀρθόδοξος θεολογία. Ἡ θεολογία δέν εἶναι δυνατόν νά ἀγνοῇ τάς τάσεις, τάς ἀντιφάσεις καί τάς θετικάς προοπτικάς τοῦ συγχρόνου πολιτισμοῦ, ἀφοῦ ἐν τῷ πλαισίῳ αὐτοῦ ἀναπτύσσεται, ὡς ἀπάντησις εἰς τάς προκλήσεις ὑπ᾽ αὐτοῦ συγκροτεῖται, καί ἐντός αὐτοῦ δίδει τήν χριστιανικήν μαρτυρίαν της. Διάλογος μέ τόν κόσμον δέν σημαίνει ὅτι υἱοθετοῦμεν τό πνεῦμα τῶν καιρῶν, ὅτι ἐκκοσμικεύομεν τό Εὐαγγέλιον. Ἐξ ἄλλου, ἡ χριστιανική μαρτυρία φαίνεται ὅτι ἀπειλεῖται περισσότερον ἀπό τήν ἐσωστρέφειαν καί τήν κλειστότητα, αἱ ὁποῖαι ἐκφράζουν σιωπηράν συνθηκολόγησιν μέ τάς προκλήσεις τῆς ἐποχῆς καί, ἐν τέλει, φοβίαν, παρά ἀπό τήν ἀνοικτοσύνην καί τόν διάλογον.
Ἀντλοῦσα ἐκ τῆς ἀγαθουργοῦ παρακαταθήκης τῶν Πατέρων, ἡ θεολογία ὀφείλει νά διατυπώνῃ εὐθαρσῶς τό σωτηριῶδες Εὐαγγέλιον τῆς ἐν Χριστῷ ἐλευθερίας, ὡς ἀπάντησιν καί ἐναλλακτικήν πρότασιν ζωῆς ἀπέναντι εἰς τάς πολλάς νεωτερικάς καί μετανεωτερικάς «ἐλευθερίας», αἱ ὁποῖαι τρέφονται ἐκ τοῦ ψευδεπιγράφου καί ψευδελευθέρου αὐτονομισμοῦ τοῦ λεγομένου συγχρόνου «ἀνθρωποθεοῦ», ἐκ τῆς ἀκορέστου εὐδαιμονολατρείας καί ἐκ τοῦ ἀκάρπου ἀτομοκεντρισμοῦ. Ἡ μαρτυρία τοῦ Ὀρθοδόξου θεολόγου πρέπει νά εἶναι κατάθεσις ψυχῆς, ἔμπρακτος διακονική συν-ἐλευθερία, θυσιαστική ἀγάπη καί δοξολογική ἔκφρασις τῆς σωστικῆς πίστεως εἰς τόν ἐν Χριστῷ αἰώνιον προορισμόν τοῦ ἀνθρώπου. Εἶναι βέβαιον, ὅτι ἡ ἐνασχόλησις μέ τόν ἑαυτόν μας, τάς ἀδηφάγους ἀνάγκας καί τά ἀτομικά δικαιώματά μας, ὄχι μόνον δέν δίδει ἀπάντησιν εἰς τά βαθέα μεταφυσικά καί ἠθικά ἐρωτήματα, δέν ἐξασφαλίζει ὑπαρξιακήν πληρότητα, ἀλλά μᾶλλον βαθαίνει τό λεγόμενον «ὑπαρξιακόν κενόν», τήν αἴσθησιν τῆς ματαιότητος. Ὁ ἄνθρωπος ἔχει ἀνάγκην ἑνός σκοποῦ πέραν τοῦ ἑαυτοῦ του, ἀλλά πρός τήν όρθήν κατεύθυνσιν, τήν ὁποίαν προσφέρει ἡ ἐλευθεροποιός Ἀλήθεια, ὁ Χριστός. «Γνώσεσθε τήν ἀλήθειαν, καί ἡ ἀλήθεια ἐλευθερώσει ὑμᾶς» (Ἰωαν. η´, 32). Ἡ ἀληθής ἐλευθερία εὑρίσκεται πέραν τῆς ἀσυδότου αὐτονομίας «χωρίς ὅρους καί ὅρια», ἀλλά καί πέραν τῆς φονταμενταλιστικῆς δουλικῆς ὑποταγῆς εἰς τό «γράμμα», τό ὁποῖον πάντοτε «ἀποκτείνει» (πρβλ. Β´ Κορ. γ´, 6).
Μέ αὐτάς τάς σκέψεις καί μέ πολλάς εὐχάς διά τό Νέον Ἔτος, σᾶς καλωσορίζομεν, καί σᾶς ἐντάσσομεν, Ἐντιμολογιώτατε Ἄρχων κύριε Κωνσταντῖνε Χρήστου, εἰς τήν χορείαν τῶν ὀφφικιαλίων τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου, καί ἀπονέμονεν ὑμῖν καί τοῖς οἰκογενέσιν ὑμῶν τήν Πατριαρχικήν ἡμῶν εὐλογίαν, ἐπικαλούμενοι ἐφ ὑμᾶς καί ἐπί πάντας τούς παρισταμένους, συμπροσευχομένους καί συγχαίροντας, τά ἀμέτρητα ἐλέη καί τόν σοφόδωρον φωτισμόν τοῦ ἀγαθοπαρόχου Θεοῦ τῆς ἀγάπης.
Ἄξιος!