ΙΕΡΑ MONH ΙΒΗΡΩΝ
ΑΓΙΟΥ ΟΡΟΥΣ

Βρίσκεται δίπλα στὶς ἐκβολὲς ἑνὸς χειμάρρου, σὲ γραφικὸ μικρὸ ὄρμο τῆς ἀνατολικῆς πλευρᾶς τοῦ Ἄθω στὴ βορειοανατολικὴ πλευρὰ τῆς Ἀθωνικῆς χερσονήσου.  Ἱδρύθηκε ἀρχικὰ τὸν 8ο αἰώνα ὡς Μονὴ τοῦ Κλήμεντος. Ὡς  Μονὴ Ἰβήρων, κτίστηκε στὸ τέλος τοῦ 10ου αἰώνα ἀπὸ τοὺς Ἰβηρεῖς Μοναχοὺς Ἰωάννη καὶ Εὐθύμιο, στὴν θέση ὅπου παλαιότερα ὑπῆρχε ἡ Μονὴ τοῦ Κλήμεντος. Κατὰ μία ἄλλη ἐκδοχὴ ἡ Μονὴ ἱδρύθηκε τὸ τελευταῖο τέταρτο τοῦ 10ου αἰώνα ἀπὸ τὸν Ἰωάννη Τορνίκιο, αὐλικὸ τοῦ ἡγεμόνα τῆς Ἰβηρίας, Δαβίδ.

Ὁ Ἰωάννης Τορνίκιος, κάτοχος μεγάλης περιουσίας, ἀπαρνήθηκε τὰ τερπνὰ  τοῦ  παρόντος βίου, ἔγινε μοναχὸς ἀρχικὰ στὴ Μακεδονία, κατόπιν στὸν Ὄλυμπο καὶ  τελικὰ στὴν περιοχὴ τῆς Λαύρας (975), πλησίον  τοῦ  Ἁγίου Ἀθανασίου  τοῦ  Ἀθωνίτη. Ἐξαιτίας στάσεως  τοῦ  στρατηγοῦ Βάρδα Σκληροῦ ἐναντίον τῶν διαδόχων  τοῦ  Bυζαντινοῦ θρόνου Βασιλείου Β´ (976-1025) καὶ Κωνσταντίνου Η´, ἐκλήθη σὲ βοήθεια ἀπὸ τὸν Βασίλειο Β´. Ὁ μοναχὸς Ἰωάννης Τορνίκιος ἔσπευσε σὲ βοήθεια καὶ  κατετρόπωσε τὸν στασιαστή. Μετὰ τὴν ὁλοκλήρωση τῆς ἀποστολῆς  του  ἐπέστρεψε στὸ Ὄρος. Χάρη στὴν προσωπικὴ περιουσία  του  καὶ   τὶς πλουσιοπάροχες δωρεὲς  τοῦ  αὐτοκράτορος καὶ  τοῦ  βασιλιὰ τῆς Ἰβηρίας Δαβίδ, ἀνήγειρε τὸ σημερινὸ μεγαλόπρεπο Μοναστήρι, στὸ σημεῖο παλαιότερα βρισκόταν ἡ Λαύρα  τοῦ  Ἁγίου Κλήμεντος.

Διαβαίνοντας τὴν πύλη ὁ ἐπισκέπτης βρίσκεται στὴν εὐρύχωρη αὐλή, στὸ κέντρο τῆς ὁποίας δεσπόζει τὸ Καθολικό, δεξιὰ τὸ νέο σκευοφυλάκιο, ἀριστερὰ τὸ παρεκκλήσιο τῆς Παναγίας τῆς Πορταϊτίσσης μὲ τὴν θαυματουργὴ εἰκόνα τῆς Παναγίας. Oἱ τοιχογραφίες  τοῦ  νάρθηκα εἶναι  τοῦ  1774 καὶ   ἀπεικονίζουν σοφοὺς καὶ  βασιλεῖς τῆς ἀρχαιότητος. Ἐπίσης στὴν αὐλὴ εἶναι καὶ   τὸ παρεκκλήσι  τοῦ  Tιμίου Προδρόμου, κτισμένο πάνω στὸ παλιὸ Καθολικὸ τῆς Μονῆς  τοῦ  Κλήμεντος. Ἡ σημερινὴ μορφὴ  του  χρονολογεῖται τὸ 1710.

Στὰ ὑπόλοιπα 12 παρεκκλήσια ὑπάρχουν μόνον φορητὲς εἰκόνες. Στὸ τετραώροφο τετράπλευρο οἰκοδόμημα ὑπάρχουν τὰ κελλιά, κοντὰ στὸν πύργο τὸ ἀρχονταρίκι καὶ  πάνω ἀπὸ τὴν πύλη οἱ χώροι διοικήσεως τῆς Μονῆς. Μετὰ τὸ 1010 ἔλαβε τὴ σημερινή της ὀνομασία πρὸς τιμὴν τῶν κτητόρων της. Κατὰ τὸ 10ο καὶ   11ο  αἰώνα προσαρτήθηκαν σ᾽ αὐτὴν πολλὰ μονύδρια, ὅπως  τοῦ  Kολοβοῦ,  τοῦ  Προφήτου  Ἠλιοῦ,  τοῦ  Σισίκου καὶ ἄλλες.

Τὸ 1259 καταστράφηκε πολλὲς φορὲς ἀπὸ πειρατές, κυρίως ἀπὸ Φράγκους. Κατὰ τὸ δέκατο πέμπτο  αἰώνα ἡ Μονὴ Ἰβήρων βρέθηκε σὲ πλῆρες οἰκονομικὸ ἀδιέξοδο. Ἀνέκαμψε στὴν συνέχεια μετὰ ἀπὸ ἐνισχύσεις Γεωργιανῶν καὶ   Ρουμάνων ἡγεμόνων, ἀλλὰ καὶ Οἰκουμενικῶν Πατριαρχῶν περνώντας νέα περίοδο ἀκμῆς. Μεγάλο μέρος τῆς Μονῆς, στὰ χρόνια ποὺ ἐπακολούθησαν, καταστράφηκε ἀπὸ πυρκαγιές.

Κατέχει τὴν τρίτη θέση στὴν ἱεραρχία τῶν Μονῶν  τοῦ  Ἁγίου Ὄρους, κατοικεῖται ἀπὸ 61 μοναχοὺς (1990) καὶ   ἀκολουθεῖ τὸ κοινοβιακὸ σύστημα διαβιώσεως. Στὴ Μονὴ Ἰβήρων ὑπάγεται καὶ ἡ σκήτη  τοῦ  Ἁγίου Ἰωάννου  τοῦ  Βαπτιστοῦ. Σὰν μοναστηριακὸ συγκρότημα εἶναι μεγάλο καὶ   ἐπιβλητικό. Ἡ  εἴσοδος τῆς Μονῆς Ἰβήρων μὲ τὸ διαβατικό, εἶναι στὴ βορεινὴ πλευρά. Στὸ ἀνατολικὸ τμῆμα τῆς αὐλῆς εἶναι τὸ Kαθολικό.


Πίσω