Τῇ Μεγάλῃ Παρασκευῇ ἑσπέρας: ΟΡΘΡΟΣ

Ἡ Ἀκολουθία τοῦ Ὄρθρου τοῦ Μ. Σαββάτου (Ἐπιτάφιος θρῆνος) τελεῖται κατὰ τὴν ἐν τῷ Τριῳδίῳ τάξιν καὶ τὴν ἐν τῷ Τ.Μ.Ε. διατύπωσιν.
Πατριαρχικὴ καὶ Συνοδικὴ Χοροστασία.
Ὁ Πατριάρχης κατέρχεται μετὰ τῶν Κληρικῶν τῆς Πατριαρχικὴς Αὐλῆς εἰς τὸν Νάρθηκα, ἐνδύεται Μανδύαν καὶ εἰσέρχεται εἰς τὸν Ναόν. Εὐλογεῖ τὸν λαόν, ἄνευ τοῦ· «Εἰς πολλὰ ἔτη», καὶ ἀνέρχεται εἰς τὸν Θρόνον. Λαμβάνουσι καιρὸν ὁ Μ. Ἀρχιμανδρίτης μετὰ τοῦ Μ. Ἀρχιδιακόνου καὶ τοῦ Δευτερεύοντος καὶ ὁ Ἐφημέριος μετὰ τοῦ Τριτεύοντος καὶ τοῦ Διακόνου τῆς Σειρᾶς. Εἰσέρχονται ὅλοι εἰς τὸ Ἱερὸν Βῆμα, πλὴν τοῦ Μ. Ἀρχιδιακόνου, ὁ ὁποῖος ἵσταται παρὰ τῷ Πατριάρχῃ.
Μετὰ τὸν Ἑξάψαλμον.
Εἰς τὸ «Θεὸς Κύριος...».
Ἀπολυτίκια: 1.- «Ὁ εὐσχήμων Ἰωοήφ...», μέχρι τὸ «κηδεύσας ἀπέθετο». 2.- Δόξα· «Ὅτε κατῆλθες...» καὶ 3.- Καὶ νῦν «Ταῖς μυροφόροις... ἐδείχθη ἀλλότριος».
Καθίσματα· 1. - «Σινδόνι καθαρᾷ...» καὶ 2- Δόξα, Καὶ νῦν «Ἐξέστησαν χοροί...».
Ὁ Ν' Ψαλμός: (Χῦμα).
Κανών: «Κύματι θαλάσσης...», μετὰ τῶν Εἱρμῶν αὐτοῦ, εἰς 6. Εἰς τὸ τέλος ἑκάστης ᾠδῆς ἐπαναλαμβάνεται ὁ Εἱρμὸς αὐτῆς.
Ἀπὸ γ’ᾠδῆς.
Τὸ Κάθισμα: «Τὸν τάφον σον, Σωτήρ, στρατιῶται τηροῦντες...», ἅπαξ.
Ἀπὸ ς’ᾠδῆς.
Κοντάκιον-Οἶκος: Τοῦ Τριῳδίου.
Συναξάριον: Τῆς ἡμέρας (26ῃ Ἀπριλίου) καὶ τὸ Ὑπόμνημα τοῦ Τριῳδίου.
Ὁ Διάκονος: «Τήν Θεοτόκον...».ὁ Διάκονος δὲν θυμιᾶ.
Ἡ Τιμιωτέρα: Οὐ στιχολογεῖται, ἀντ’ αὐτῆς ἡ θ’ ᾠδὴ τοῦ Κανόνος. Εἰς τὸ τέλος τῆς θ' ᾠδῆς ἀνοίγεται ἡ Ὠραία Πύλη καὶ ἐξέρχεται ὁ Ἱερεύς, ὅστις κρατῶν θυμιατὸν ἄρχεται ψάλλειν τὸ «Ἡ ζωὴ ἐν τάφῳ...». Μετὰ τὴν πλήρωσιν τῆς α’ στάσεως, μικρὰ Συναπτὴ καὶ ἡ Ἐκφώνησις- «Ὅτι ηὐλόγηται σου τὸ ὄνομα..,». Εὐθὺς ἄρχεται ἡ β' στάσις· «Ἄξιόν ἐστιν..,», ἧς πληρωθείσης μικρὰ Συναπτὴ καὶ πάλιν καὶ ἡ Ἐκφώνησις· «Ὅτι ἅγιος εἶ ὁ Θεὸς ἡμῶν...». Ἐν συνεχείᾳ ἄρχεται, ἡ γ' στάσις· «Αἱ γενεαὶ πᾶσαι...». πληρωθείσης καὶ αὐτῆς γίνεται καὶ πάλιν μικρὰ Συναπτὴ μετ’ Ἐκφωνήσεως «Σὺ γὰρ εἶ ὁ βασιλεύς...».
Εὐλογητάρια: Τὰ Ἀναστάσιμα.
Συναπτή μικρὰ καὶ ἡ Ἐκφώνησις· «Ὅτι σὲ αἰνοῦσι...», «Ἅγιος Κύριος ὁ Θεὸς ἡμῶν.» ἐκ τρίτου.
Αἶνοι: Τὰ 4 Στιχηρὰ Ἰδιόμελα· «Σήμερον συνέχει τάφος... - Τὶ τό ὁρώμενον θέαμα;... - Δεῦτε ἴδωμεν τὴν ζωὴν ἡμῶν... - ᾘτήσατο Ἰωσὴφ τὸ σῶμα τοῦ Ἰησοῦ...».
Δόξα: Τὸ Ἰδιόμελον αὐτῶν «Τὴν σήμερον μυστικῶς...».
Καὶ νῦν: «Ὑπερευλογημένη...».
Δοξολογία: Μεγάλη (ἦχος πλ.β’).
Εἰς τὸ ᾀσματικὸν «Ἅγιος ὁ Θεός...» γίνεται ἡ περιφορὰ τοῦ Ἐπιταφίου. Κατὰ τὴν ἐπάνοδον ἅμα τῇ εἰσόδῳ τῆς πομπῆς εἰς τὸ Ἱερὸν Βῆμα, ὁ (Ἀρχ)ἱερεὺς ἐκφωνεῖ΄ «Πρόσχωμεν», «Εἰρήνη πᾶσι», «Σοφία» καὶ προπορευόμενος τῶν κρατούντων τὸν Ἐπιτάφιον θυμιᾷ κύκλῳ τὴν ἁγίαν Τράπεζαν ψάλλων τὰ Ἀπολυτίκια· «Ὅτε κατῆλθες...», «Ταῖς Μυροφόροις γυναιξί... ἐδείχθη ἀλλότριος» καί «Ὁ εὐσχήμων Ἰωσήφ... κηδεύσας ἀπέθετο». Τὴν στιγμὴν αὐτὴν ἀποθέτουσιν τὸν Ἐπιτάφιον ἐπὶ τῆς ἁγίας Τραπέζης.
Προφητεία: Τὸ τροπάριον τῆς Προφητείας- «Ὁ συνέχων τὰ πέρατα...» τὸ Προκείμενον αὐτῆς· «Ἀνάστα, Κύριε..,» καὶ ἡ Προφητεία τοῦ Ἰεζεκιήλ· «Ἐγένετο ἐπ'ἐμέ χεὶρ Κυρίου...».
Ἀπόστολος: «Μικρὰ ζύμη...»(Α’Κορ.ε΄ 6-8,Γαλ.γ'13-14). Ὁ (Ἀρχ)ἱερεὺς ἀπὸ τῶν Βημοθύρων τὸ·
Εὐαγγέλιον: «Τῇ ἐπαύριον...»(Ματθ. κζ' 62-66).
Ἐκτενής. Πληρωτικά.
Ἀπόλυσις: «Ὁ δι' ἡμᾶς τοὺς ἀνθρώπους καὶ διὰ τὴν ἡμετέραν σωτηρίαν τὰ φρικτὰ πάθη καὶ τὸν ζωοποιὸν Σταυρὸν καὶ τὴν ἑκούσιον ταφὴν σαρκὶ καταδεξάμενος, Χριστὸς ὁ ἀληθινὸς Θεὸς ἡμῶν...». «Δι 'εὐχῶν...».

Τῷ Μ. Σαββάτῳ πρωΐ: ΜΕΓΑΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΣ ΜΕΤΑ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ

Προοιμιακός.
Εἰς τό «Κύριε, ἐκέκραξα...».
Ἑσπέρια: 1.- Τὰ 4 Στιχηρὰ Ἀναστάσιμα τοῦ α' ἤχου «Τὰς ἑσπερινὰς ἡμῶν εὐχάς... - Κυκλώσατε, λαοί Σιών... - Δεῦτε λαοὶ ὑμνήσωμεν... - Τῷ πάθει, σου Χριστέ...» καὶ 2.- Τὰ 3 Στιχηρὰ Ἰδιόμελα τῆς ἡμέρας· «Σήμερον ὁ ᾅδης στένων βοᾷ... - Σήμερον ὁ ᾅδης στένων βοᾷ... - Σήμερον ὁ ᾅδῃς στένων βοᾶ...», εἰς 4, τὸ πρῶτον δίς.
Δόξα: Τὸ Ἰδιόμελον αὐτῶν «Τὴν σήμερον μυστικῶς...»,
Καὶ νῦν: Τό α' Θεοτοκίον τοῦ ἤχου· «Τὴν παγκόσμιον δόξαν...».
Εἴσοδος: Μετ' Εὐαγγελίου·
«Φῶς ἱλαρόν...». Τὰ Ἀναγνώσματα α'.- Γενέσεως τὸ Ἀνάγνωσμα «Ἐν ἀρχῇ ἐποίησεν ο Θεός...». β΄.- Προφητείας Ἰωνᾶ τὸ Ἀνάγνωσμα «Ἐγένετο λόγος Κυρίου...» καὶ γ'.- Προφητείας Δανιὴλ τὸ Ἀνάγνωσμα· «Ἔτους ὀκτωκαι δεκάτου...». (Τα ἀνωτέρω Ἀναγνώσματα εἰς τὸ Τριώδιον ἔχουσιν ἀντιστοίχως ἀρίθμησιν α', δ' καὶ ιε').
Εἰς τὸ τέλος τοῦ γ’ Ἀναγνώσματος ψάλλομεν εἰς ἦχον α'· «Τόν Κύριον ὑμνεῖτε καὶ ὑπερυψοῦτε εἰς πάντας τοὺς αἰῶνας» καὶ ἐπαναλαμβάνεται εἰς τέλος ἑκάστου στίχου τῆς η' ᾠδῆς μέχρι τέλους.
Εὐθύς·
Ὁ Διάκονος: «Τοῦ Κυρίου δεηθῶμεν».
Ὁ Ἱερεύς: «Ὅτι ἅγιος εἶ ὁ Θεὸς ἡμῶν...».
Ἀντὶ τοῦ Τρισαγίου: «Ὅσοι εἰς Χριστόν...».
Ἀπόστολος: Μεγάλου Σαββάτου «Ὅσοι εἰς Χριστὸν ἐβαπτίσθημεν...» Δὲν ψάλλεται τὸ· «Ἀλληλούϊα» ἀντ' αὐτοῦ δὲ ὁ λειτουργῶν Ἱερεὺς ἐξερχόμενος εἰς τὰ βημόθυρα καὶ σκορπίζων φύλλα δάφνης ψάλλει εἰς ἦχον βαρὺν τὸ' «Ἀνάστα ὁ Θεός...», τὸ ὁποῖον ἐπαναλαμδανουσιν οἱ Χοροὶ ἐναλλὰξ μετὰ τῶν πρὸ αὐτοῦ στίχων, ὡς ἐν τῷ Τριῳδίῳ, μέχρις ὅτου ὁ Ἱερεὺς περιέλθῃ ὅλον τὸν Ναόν.
Εὐαγγέλιον: Ὁμοίως· «Ὀψὲ Σαββάτων...»(Ματθ. κη'1-20).
Καθεξῆς ἡ Θ. Λειτουργία του Μεγάλου Βασιλείου.
Ἀντὶ τοῦ Χερουβικοῦ ὁ ὕμνος: «Σιγησάτω πᾶσα σὰρξ βροτεία..,».
Ἡ Εἴσοδος τῶν Τιμίων Δώρων γίνεται μετὰ τὴν φράσιν «πάσης ἀρχῆς καὶ ἐξουσίας» καὶ εὐθὺς ὁ β' Χορὸς συμπληρώνει τὸν Ὕμνον ἀπὸ τοῦ σημείου· «Τὰ πολυόμματα Χερουβείμ...» καὶ ἑξῆς.
Εἰς τὸ Ἐξαιρέτως: «Ἐπὶ σοί χαίρει...».
Κοινωνικόν: «Ἐξηγέρθη, ὡς ὁ ὑπνῶν Κύριος καὶ ἀνέστη σῴζων ἡμᾶς.
Ἀλληλούϊα». Ἀντὶ του «Εἴδομεν τὸ φῶς...», εἰς ἦχον β', εἱρμολογικῶς, τὸ «Μνήσθητι, εὔσπλαχνε καὶ ἡμῶν, καθὼς ἐμνημόνευσας τοῦ λῃστοῦ, ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν».
Ἀπόλυσις: «Ὁ ἀναστάς ἐκ νεκρῶν...».