[English] Printer-friendly version
The Ecumenical Patriarch
The Ecumenical Patriarchate
Bishops of the Throne
List of Patriarchs
Other Orhodox Churches
Theological and various articles
Ecological activities
Youth ministry
Interchristian relations
Conferences
Photo gallery
Holy Monasteries and Churches
Creed
Church calendar
Icons
Byzantine music
Contact details

Ἀρχική σελίς
Ἀρχική σελίς

Χαιρετισμός πρός τήν Ἀντιπροσωπείαν τῆς Ἐκκλησίας Ρώμης ἐπί τῇ Θρονικῇ Ἑορτῇ τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου (30/11/2005).

Ἐπιστροφή
Ἐπιστροφή

Σεβασμιώτατε καί ἀγαπητέ ἀδελφέ ἐν Χριστῷ Καρδινάλιε κύριε Walter Kasper, Πρόεδρε τοῦ Ποντιφικοῦ Συμβουλίου ἐπί τῆς προωθήσεως τῆς ἑνότητος τῶν Χριστιανῶν, καί λοιπά τίμια μέλη τῆς Ἀντιπροσωπείας τῆς ἀδελφῆς Ἐκκλησίας τῆς Ρώμης, 
Ἱερώτατοι ἅγιοι ἀδελφοί,
Ἐντιμολογιώτατε Ἄρχων Μ. Λογοθέτα καί λοιποί Ἄρχοντες ὀφφικιάλοι τῆς Μεγάλης Ἐκκλησίας,
Ἐξοχώτατοι,
Ἀδελφοί καί τέκνα ἐν Κυρίῳ ἀγαπητά,


Ἑορτάζοντες σήμερον τήν ἱεράν μνήμην τοῦ Ἁγίου Ἀποστόλου Ἀνδρέου τοῦ Πρωτοκλήτου, τοῦ ἱδρυτοῦ τῆς Ἐκκλησίας ἡμῶν, πρῶτον μέν ἐκφράζομεν τόν θαυμασμόν μας καί τήν χαράν μας διότι διά τῶν εὐχῶν αὐτοῦ ἠνδρώθη αὕτη καί ἐμεγαλύνθη, ἐδιώχθη καί ἐπέζησε, καί ὑπάρχει ζῶσα ἕως τῆς σήμερον. Ἡ μικρά ζύμη τῶν ὀλίγων πρώτων πιστῶν διά τῆς ἀκτίστου ἐνεργείας τοῦ Ἁγίου Πνεύματος ἐζύμωσε τοσοῦτον πλῆθος ἀτόμων καί λαῶν καί ἐκαλλιέργησεν εἰς μέγα πνευματικόν βάθος καί πλάτος τό φύραμα τῆς Ἁγιωτάτης Ἐκκλησίας τῆς Κωνσταντινουπόλεως, ὥστε αὐτή νά ἐπιφορτισθῇ δι᾿ ἀποφάσεων Οἰκουμενικῶν Συνόδων τήν ἥν ἔχει ἐπωμισθῆ ἐν τοῖς ἐκκλησιαστικοῖς πράγμασι μεγάλην εὐθύνην.

Δεύτερον δέ, ἐκφράζομεν τήν εὐγνωμοσύνην ἡμῶν πρός τόν Θεόν, διά τό γεγονός ὅτι ἀξιώνει ἡμᾶς νά διακονοῦμεν αὐτήν τήν Ἐκκλησίαν, διωκομένην ἐπί αἰῶνας καί χειμαζομένην ἀνθρωπίνως, ἀλλά καί ἀποδεικνύουσαν ἀληθῆ τόν πρός τόν Ἀπόστολον Παῦλον λόγον τοῦ Θεοῦ «ἡ δύναμίς μου ἐν ἀσθενείᾳ τελειοῦται» (Β´ Κορ. 12, 9).

Ἐν τοιαύτῃ χαρμοσύνῳ καταστάσει θαυμασμοῦ, χαρᾶς καί εὐγνωμοσύνης εὑρισκόμενοι αἰσθανόμεθα ἐντόνως τήν ἀδελφικήν σας ἀγάπην, Σεβασμιώτατε κύριε Καρδινάλιε, ὡς καί τήν ἀγάπην τοῦ ἀποστείλαντος ἐπίσημον Ἀντιπροσωπείαν Ἁγιωτάτου Πάπα Ρώμης καί λίαν ἀγαπητοῦ ἀδελφοῦ ἡμῶν κυρίου Βενεδίκτου Ις´, καί σᾶς εὐχαριστοῦμεν ὅλους ὁλοκαρδίως διά τό ὅτι προσήλθετε ἵνα συγχαρῆτε μεθ᾿ ἡμῶν.

Τά ἀδελφικά ἡμῶν αἰσθήματα ταῦτα διαποτίζει ὅμως μία θλῖψις προερχομένη ἐκ τοῦ γεγονότος ὅτι δέν ἔχομεν κατορθώσει ἀκόμη νά ἐσθίωμεν ἐκ τοῦ ἑνός Ἄρτου καί νά πίνωμεν ἐκ τοῦ αὐτοῦ Ποτηρίου, ἵνα κατά τόν Ἀπόστολον ἕν σῶμα οἱ πολλοί ὦμεν (πρβλ. Α´ Κορ. 10,17). Εἰλικρινῶς, βιοῦμεν ὀντολογικῶς καί ὑπαρξιακῶς ἐντόνως τήν θλῖψιν τοῦ πνευματικοῦ χωρισμοῦ αὐτοῦ, ὡς τοῦ πλέον ἐπωδύνου παντός ἄλλου χωρισμοῦ.

Πρός ἐπίτευξιν τῆς ποθητῆς ἑνότητος τῶν πάντων ἐν Χριστῷ ἀφ᾿ ἑνός προσευχόμεθα ἐκ βαθέων πρός τόν Θεόν καί ἀφ᾿ ἑτέρου προτείνομεν καλόπιστον καί ἐπαγωγικόν διάλογον πρός τούς συνανθρώπους ἡμῶν.

Ὁ Κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστός ἀδιαλείπτως κρούει τάς θύρας τῶν καρδιῶν ὅλων τῶν ἀνθρώπων, ἀναμένων νά Τοῦ ἀνοίξουν ἵνα εἰσέλθῃ ἐντός αὐτῶν καί φέρῃ εἰς αὐτούς τήν τε ὑπερέχουσαν πάντα νοῦν εἰρήνην, τήν ἐπίγνωσιν τῆς ἀληθείας, τήν ζωήν καί τήν ἐλευθερίαν. Ἡ προσευχή ἡμῶν ἐναρμονίζεται μέ τό ἔργον Του αὐτό. Παρακαλοῦμεν νά μή παύσῃ προσκαλῶν πάντας πρός Ἑαυτόν, πρός τήν χαράν καί τήν ἐλευθερίαν, τήν ζωήν καί τήν αἰωνιότητα.
Ἡ πρόσκλησις ἡμῶν πρός διάλογον ἀπευθύνεται πρός πάντας ἀνθρώπους, ἀνεξαρτήτως πίστεως καί ἀρετῆς, καί τελικόν σκοπόν ἔχει ἵνα γνωρίσουν τήν ἐν Χριστῷ ἀλήθειαν καί γευθοῦν τῆς μεγάλης ἀπολαύσεως, τήν  ὁποίαν συνεπάγεται ἡ γνωριμία αὐτῶν μετά τοῦ Χριστοῦ. Τοῦτο δύναται νά ἐπιτευχθῇ μόνον διά τῆς ἀντικαταστάσεως τῆς ἐντός τῶν καρδιῶν των διαιρέσεως ἀπ᾿ ἀλλήλων διά τῆς ἐν Χριστῷ ἑνότητος αὐτῶν μετά πάντων, ἡ ὁποία εἶναι καί τό πλήρωμα τῆς ἀγάπης καί τῆς χαρᾶς.

Ἡ πορεία, βεβαίως, πρός τήν τῶν πάντων ἑνότητα ἔχει βαθμίδας καί στάδια προόδου καί εἶναι θέμα  ὑπερβαῖνον τό μῆκος πολλῶν ἀνθρωπίνων ζωῶν.

Κατά πρῶτον, χρειάζεται νά ἀμβλυνθῇ ἡ λίαν διαδεδομένη ἀνθρωπίνη ἐναντιότης καί σταδιακῶς νά  δημιουργηθῇ σχέσις ἀμοιβαίας ἀνοχῆς καί ἀκόμη καλύτερον ἐμπιστοσύνης.
Ὁ περαιτέρω σκοπός τοῦ διαλόγου δέν εἶναι ἡ προσωπική νίκη τοῦ ἑνός τῶν διαλεγομένων ἐπί τοῦ ἄλλου, ἀλλ᾿ ἡ ἀνακάλυψις μιᾶς ἀκτῖνος τῆς ἀληθείας καί ἡ κοινή ἀποδοχή αὐτῆς. Ἐν συνεχείᾳ δέ ἑτέρας ἀκτῖνος, καί οὕτω καθεξῆς. Ὅσον δέ περισσότερον φωτίζεται ὁ νοῦς τοῦ ἀνθρώπου τόσον περισσότερον θά ἀνακαλύπτῃ ὅτι ἡ εἰρηνική συνύπαρξις αὐτοῦ μετά τῶν συνανθρώπων του εἶναι συμφερωτέρα διά πάντας.

Ἀλλ᾿ ἡ πλήρης ἀλήθεια δέν ἐξασφαλίζεται διά  τῆς ὀρθότητος τῆς περί αὐτῆς διατυπώσεως, διότι εἶναι κυρίως ὀντολογική πραγματικότης, εἶναι βίωμα μετά τοῦ Χριστοῦ, εἶναι ὁ Χριστός. Τό ζῇν, δηλαδή, ἐν Χριστῷ δέν κατορθοῦται διά μόνης τῆς διανοίας. Ἀπαιτεῖ προσέτι πραγματικόν ἐγκεντρισμόν εἰς Αὐτόν ὡς εἰς τήν καλλιέλαιον (πρβλ. Ρωμ. 11,23), κοινωνίαν τοῦ σώματος καί τοῦ πνεύματος Αὐτοῦ (πρβλ. Α´ Κορ. 10,16), ἄνοδον εἰς τό Θαβώρ καί συμμετοχήν εἰς τήν Μεταμόρφωσιν (πρβλ. Ματθ. 17, 2-6), ὥστε νά ἐπιλαμφθῇ τις ὑπό τοῦ ἀκτίστου θείου φωτός καί νά γνωρίσῃ τόν ἐν ἑτέρᾳ μορφῇ συμπορευόμενον μετ᾿ αὐτοῦ Ἰησοῦν «ἐν τῇ κλάσει τοῦ ἄρτου» (πρβλ. Λουκ. 24,35).

Ὅλα αὐτά δέν καθιστοῦν περιττήν τήν ὀρθότητα τῆς διατυπώσεως τῆς ἀληθείας. Καθιστοῦν ὅμως σαφές ὅτι ἡ διατύπωσις δέν δύναται νά ἐκφράσῃ πλήρως καί νά ὑποκαταστήσῃ τήν πραγματικότητα. Ἡ διατύπωσις περιχαρακώνει τά ὅρια πέραν τῶν ὁποίων δέν ὑπάρχει ἡ ἀλήθεια, ἀλλά ἡ πλήρης γνῶσις τῆς ἀληθείας, ἡ ὀντολογική δηλαδή συμμετοχή εἰς αὐτήν, δέν παραδίδεται μόνον εἰς τόν γνωρίζοντα τήν περί αὐτῆς διατύπωσιν καί τήν ἀνάλυσιν αὐτῆς.
Παρά ταῦτα, οἱ Ἅγιοι Πατέρες μετά πολλοῦ ζήλου καί προσοχῆς διετύπωσαν τούς δογματικούς Ὅρους τῶν Ἁγίων Οἰκουμενικῶν Συνόδων διά νά προφυλάξουν ἡμᾶς ἀπό τήν ἀκουσίαν ὑπέρβασιν τῶν ὁρίων τῆς ἀληθείας καί τήν πτῶσιν εἰς τόν χῶρον τῆς πλάνης.

Οἱ ὅροι, λοιπόν,  σ η μ α ί ν ο υ ν  ἁπλῶς τήν ἀλήθειαν καί δέν τήν ἐνσωματώνουν. Παρά τοῦτο, εἶναι  ἀναγκαῖοι καί χρησιμώτατοι καί ἡ κατανόησις αὐτῶν βοηθεῖ (ἐάν ἰδίᾳ συνδυάζεται μετά τῆς ἀγάπης, τῆς πίστεως, τῆς προσευχῆς καί τῶν λοιπῶν ἀρετῶν) εἰς τήν προετοιμασίαν διά τήν ἀποδοχήν τοῦ μεγάλου γεγονότος τῆς πραγματικῆς συναντήσεως τῆς ψυχῆς μετά τοῦ Χριστοῦ καί τῆς ἐνσωματώσεως αὐτῆς εἰς τό σῶμα Του. Τότε ἡ ἀλήθεια βιώνεται καί παύει πᾶσα περί αὐτῆς συζήτησις.

Ὅταν δέ ἡ ἀλήθεια βιωθῇ, τότε μεταβάλλει τόν βιοῦντα αὐτήν εἰς κήρυκα τοῦ Εὐαγγελίου τῆς εἰρήνης καί τῆς σωτηρίας, λέγοντα μετά τοῦ Ἀποστόλου τό «οὐαί δέ μοι ἐστίν, ἐάν μή εὐαγγελίζωμαι» (Α´  Κορ. 9,16).

Λέγει συναφῶς καί τις τῶν συγχρόνων ἀσκητῶν, ἐπιβεβαιῶν διά τοῦ βιώματός του τήν ἀδιάλειπτον βιωματικήν παράδοσιν τῆς Ἐκκλησίας: «Ὁ χριστιανός... ὅταν βρῇ τόν Χριστόν, ὅταν γνωρίσῃ τόν Χριστόν, ὅταν ὁ Χριστός ἐγκύψῃ μέσα στήν ψυχούλα του καί τόν αἰσθανθῇ, θέλει νά φωνάζῃ καί νά τό λέῃ παντοῦ, θέλει νά λέῃ γιά τό Χριστό, τί εἶναι ὁ Χριστός, ἀγαπήσατε τόν Χριστόν καί μηδέν προτιμῆστε τῆς ἀγάπης Αὐτοῦ. Ὁ Χριστός εἶναι τό πᾶν, εἶναι ἡ πηγή τῆς ζωῆς, εἶναι τό ἄκρον τῶν ἐφετῶν, εἶναι τό πᾶν. Ὅλα στό Χριστό ὑπάρχουν τά ὡραῖα».

Ἡ προσπάθειά μας διά τήν ἀνάπτυξιν τῶν διαλόγων εἶναι, ὡς γίνεται φανερόν ἐκ τῶν ἀνωτέρω, προσπάθεια κατατείνουσα ἐν τελευταίῳ σταδίῳ εἰς τήν γνωριμίαν τῆς ἀγάπης τοῦ Χριστοῦ καί τοῦ προσώπου Αὐτοῦ. Διέρχεται ὅμως ἀπό τά προηγούμενα στάδια τῆς γνωριμίας καί τῆς ἀγάπης τῶν συνανθρώπων μας, τῆς ἀνευρέσεως κοινῶν σημείων ἐπαφῆς καί ἐπικοινωνίας μετ᾽ αὐτῶν, ὡς λέγει καί ὁ Ἀπόστολος, ὁ ὁποῖος τοῖς πᾶσι γέγονε τά πάντα, ἵνα πάντως τινάς σώσῃ (πρβλ. Α´  Κορ. 9,22).

Ἐν τούτοις, ἡ προσπάθειά μας αὐτή, ἄν καί εἶναι ἀσφαλῶς ἀρεστή εἰς τόν Θεόν, τόν θέλοντα τήν ἕνωσιν τῶν πάντων ἐν τῷ Χριστῷ, κρίνεται ποικιλοτρόπως.

Μερικοί, ἀνήκοντες ἤδη εἰς τήν Ἐκκλησίαν, φοβοῦνται ὅτι ἡ πρόσκλησίς μας πρός τούς ἑτεροδόξους δι᾿ ἑνότητα καί τούς ἀλλοπίστους δι᾿ εἰρηνικήν συνύπαρξιν,  δι᾿ ἑνότητα, ἐνέχει ὑποχώρησίν μας ἔναντι τῆς ἀληθείας. Φρονοῦν δηλαδή ὅτι συνεπάγεται ἀποδοχήν τοῦ συγκρητισμοῦ ἤ καί ὅτι ἡ ἑνότης ἐπιδιώκεται ἐν τῷ πλαισίῳ τῆς ἐγκαταλείψεως ὡρισμένων ἀληθειῶν προκειμένου νά συμφωνήσωμεν ἐπί τῶν ἄλλων καί νά ἑνωθῶμεν.

Τοῦτο δέν εἶναι ἀληθές, διότι ἡ ἑνότης τῶν χριστιανῶν δέν δύναται νά ἐπιτευχθῇ ἐκτός τοῦ μοναδικοῦ καί μή δεκτικοῦ ἀντιφατικῶν ἤ διαφορετικῶν ἐκτιμήσεων καί περιγραφῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, τοῦ προσωπικοῦ καί μοναδικοῦ ἐκφραστοῦ τῆς ἀληθείας, τῆς Αὐτοαληθείας. Δέν εἶναι δυνατόν νά ἑνωθῶμεν, ἐάν ἀγνοήσωμεν τό πρόσωπον τοῦ Χριστοῦ καί ὅλα ὅσα αὐτό ἐκφράζει.
Ἑπομένως, ἐάν προσπαθῶμεν νά εὕρωμεν ἀνθρωπίνας διατυπώσεις τῆς ἀληθείας, τοιαύτας ὥστε λόγῳ τῆς περιεκτικότητος ἤ τῆς ἀσαφείας αὐτῶν νά φαίνεται ὅτι συμφωνοῦμεν, δέν πρόκειται νά ἐπιτύχωμεν τήν ἑνότητα, διότι ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ἁπλῶς πλανῶμεν ἑαυτούς, κατασκευάζοντες ἕν ἐπιφαινόμενον ἑνότητος ὑπό τό ὁποῖον κρύπτομεν ἐπιμελῶς τήν διαφωνίαν μας. Ἡ κεκρυμμένη ὅμως διαφωνία δέν δύναται νά μείνῃ ἐπ᾽ ἄπειρον ἐν τῇ κρυφιότητι. Συντόμως ἤ βραδέως θά ἔλθῃ εἰς τήν ἐπιφάνειαν καί θά ἀποκαλύψῃ τό σαθρόν καί ἑτοιμόρροπον τῆς ἐπιπλάστου ἑνότητος.

Ἄλλοι δυσπιστοῦν ὡς πρός τήν εἰλικρίνειαν τῶν διαλεγομένων καί διαβλέπουν παγίδας τοποθετουμένας ὑπό τῶν συνομιλητῶν μας διά νά παγιδεύσουν ἡμᾶς καί κερδίσουν ὅ,τι ἄν βούλωνται πρός ζημίαν ἡμῶν. Ἀσφαλῶς δέν δυνάμεθα νά ἀποκλείσωμεν τήν ἀνειλικρίνειαν συνομιλητοῦ τινος καί τήν προσποίησιν αὐτοῦ. Ἀλλά ἐλπίζομεν εἰς τόν Θεόν, τόν γνωρίζοντα τήν εἰλικρίνειαν ἡμῶν, ὅτι δέν θά ἐπιτρέψῃ νά ζημιώσωμεν τήν ἀλήθειαν καθιστάμενοι θύματα ἀνειλικρινῶν συνομιλητῶν.

Ἕτεροι ἐπικαλοῦνται περιπτώσεις τοῦ ἱστορικοῦ παρελθόντος, κατά τάς ὁποίας ἀνάλογοι διάλογοι ἀπέτυχον, καί λέγουν ὅτι τό αὐτό θά ἐπαναληφθῇ καί ἐπί τῶν συγχρόνων διαλόγων. Συνάγουν ἐκ τούτου ὅτι εἶναι μάταιοι οἱ νέοι διάλογοι ὡς καταδεδικασμένοι εἰς ἀποτυχίαν. Ἐάν ὅμως ἔστω καί μία ψυχή ὠφεληθῇ ἐκ τῶν διαλόγων καί ἐπιστρέψῃ ἐκ πλάνης ὁδοῦ αὐτῆς πρός τήν ἀλήθειαν τοῦ Χριστοῦ, εἶναι ἄξιος ὁ κόπος ἡμῶν, διότι ἡ μία ψυχή αὐτή εἶναι πολυτιμοτέρα ὅλου τοῦ κόσμου.

Δέν λείπουν καί οἱ ὑποστηρίζοντες, ὅτι οἱ διάλογοι εἶναι παραπλανητική μέθοδος τοῦ διαβόλου διά νά μᾶς δελεάσῃ διά τῶν ἐπιχειρημάτων του καί μᾶς στρέψῃ πρός τάς ἐπιχρυσωμένας πλάνας του, ὡς συνέβη εἰς πολλούς οἱ ὁποῖοι, ἐνῷ ἐξεκίνησαν μέ σκοπόν νά καταρρίψουν τά ἐπιχειρήματα τοῦ ἐχθροῦ, ἐζωγρήθησαν ὑπό τοῦ ἀντιπάλου στρατοπέδου, δελεασθέντες ἐκ τῶν  παροχῶν, τάς ὁποίας τοῦτο τοῖς ὑπεσχέθη.

Ὄντως, ὑπάρχουν εἰς τήν ἱστορίαν τοιαῦτα περιστατικά, ἀλλά δέν δειλιῶμεν, διότι δέν στηριζόμεθα εἰς τάς ἰδικάς μας δυνάμεις, διά νά ἐμμείνωμεν εἰς τήν ἀλήθειαν, ἀλλά εἰς τήν ἀκαταμάχητον δύναμιν τοῦ Θεοῦ. Αὐτόν καί παρακαλοῦμεν νά προφυλάττῃ τούς ὀρθοφρονοῦντας συνομιλητάς ἀπό τήν παράσυρσιν τυχόν εἰς τήν πλάνην τῶν ἀδελφῶν των. Δέν εἶναι, ἄλλωστε, ὀρθόν νά γίνεται ὁ φόβος σύμβουλος τῶν ἐνεργειῶν μας, διότι μείζων ὁ ἐν ἡμῖν  ἤ ὁ ἐν τῷ κόσμῳ.

Οὕτω σκεπτόμενοι, ἔχομεν σύμβουλον  ἡμῶν τόν Ἅγιον Ἰωάννην τῆς Κλίμακος, συμβουλεύοντα ὅπως ἕως αἰῶνος μή ἀποκάμωμεν διαλεγόμενοι μετά τῶν καλοπίστως ζητούντων παρ᾿ ἡμῶν λόγον περί τῆς ἐν ἡμῖν ἐλπίδος (Λόγος ΚΣΤ´ β´ ,11). Ὑπόδειγμα δέ ἡμῶν ἔχομεν τόν ἑορταζόμενον καί τιμώμεμον σήμερον προστάτην ἡμῶν Ἅγιον Ἀπόστολον Ἀνδρέαν τόν Πρωτόκλητον καί πάντας τούς ἀνά τούς αἰῶνας Ἀποστόλους, οἱ ὁποῖοι εὐτόλμως  διελέχθησαν μετά τῶν εἰδωλολατρῶν προπατόρων ἡμῶν καί μετά πάντων τῶν ἄλλα φρονούντων καί ἐκάλεσαν αὐτούς εἰς ἐπίγνωσιν τοῦ Χριστοῦ.

Ἡμεῖς, ἐν ἐπιγνώσει τῶν προδιαληφθεισῶν ἐπιφυλάξεων, ἐπιθυμοῦμεν τόν διάλογον μετά πάντων, ὁμοδόξων καί ἑτεροδόξων χριστιανῶν, ὁμοθρήσκων καί ἀλλοπίστων συνανθρώπων μας, ἵνα κατ᾿ ἀρχήν γνωρισθῶμεν καί ἀναπτύξωμεν εἰρηνικάς σχέσεις, ὥστε νά κατορθωθῇ ἡ πολυπόθητος εἰρηνική συμβίωσις τῶν ἀνθρώπων. Ἐάν ἐν συνεχείᾳ μᾶς ζητηθῇ νά δώσωμεν εἴς τινα τήν δυνατότητα νά συναντήσῃ τόν Χριστόν, προσκαλοῦντες αὐτόν νά Τόν ἴδῃ ζῶντα εἰς τήν Ἐκκλησίαν, μετά χαρᾶς θά τό πράξωμεν. Ἀσφαλῶς, ὁ τρόπος καί ὁ στόχος τοῦ διαλόγου διαφέρει κατά περίπτωσιν, ἀλλ᾿ ἡ διάθεσις εἶναι πάντοτε εἰρηνική καί φιλική.

Ὡς πρός τόν Θεολογικόν Διάλογον μετά τῆς σεβασμίας καί προσφιλοῦς Ρωμαιοκαθολικῆς Ἐκκλησίας, ἔχομεν τήν ἐπιθυμίαν ὅπως συνεχισθῇ οὗτος, αἰρομένων τῶν ἀνακυψάντων ἐμποδίων, διά παρεμβάσεως τοῦ ἄρτι ἀναδειχθέντος νέου Προκαθημένου αὐτῆς τιμίου καί ἀγαπητοῦ Ἁγιωτάτου Πάπα Ρώμης κυρίου Βενεδίκτου Ις´ , ἀσφαλῶς ἐπιθυμοῦντος τήν καλλιέργειαν τῶν καλῶν σχέσεων ἡμῶν μετ᾿ ἀλλήλων καί τήν προώθησιν τῆς συνεργασίας καί ἐν καιρῷ τῆς ἑνότητος τῶν Ἐκκλησιῶν. Ἀναμένομεν μετά χαρᾶς καί τιμῆς τήν ἐνταῦθα ἐπίσκεψιν αὐτοῦ, ὅταν τά καθήκοντα αὐτοῦ ἐπιτρέψουν τοῦτο.

Ἐκφράζομεν δέ τήν χαράν μας διά τό ὅτι ἡ κατά τήν ἑβδόμην Δεκεμβρίου πρό τεσσαρακονταετίας γενομένη ἄρσις τῶν ἑκατέρωθεν ἀναθεμάτων ἐπέφερε τήν ἀλλαγήν τοῦ κλίματος εἰς τάς σχέσεις τῶν Ρωμαιοκαθολικῶν καί τῶν Ὀρθοδόξων καί ἐπέτρεψε τήν ἀποκατάστασιν τῆς εἰρήνης μεταξύ αὐτῶν καί τήν ἔναρξιν καί πορείαν, ἔστω μετά τινων ἐμποδίων, τοῦ διαλόγου μεταξύ αὐτῶν.

Διότι ὁ ψύχραιμος καί ἄνευ προκαταλήψεων διάλογος μόνον ὠφέλειαν δύναται νά προκαλέσῃ, παρά τούς ἐνδοιασμούς τινων, φοβουμένων τήν κατά τό παρελθόν ἔντασιν, ἡ ὁποία ὡδήγησεν εἰς τά ἤδη ἀρθέντα ἀναθέματα. Ὁπωσδήποτε χιλίων ἐτῶν κεχωρισμένη πορεία δέν συγκλίνει εἰς ἑνότητα εἰς βραχύν χρόνον. Ἀλλ᾿ ὀφείλομεν νά ἔχωμεν ὡς ὅραμα τήν σύγκλισιν πρός τήν ἑνότητα καί νά ἐργαζώμεθα πρός ἐπίτευξιν αὐτῆς. Πρός τήν κατεύθυνσιν αὐτήν ἀποβλέπει καί ἡ συμμετοχή ἐκπροσώπων τῆς μιᾶς Ἐκκλησίας εἰς συνέδρια στελεχῶν τῆς ἄλλης, ὡς συνέβη καί κατά τήν πρόσφατον Σύνοδον Ἐπισκόπων τῆς Ρωμαιοκαθολικῆς Ἐκκλησίας μέ θέμα τήν Θείαν Εὐχαριστίαν, εἰς τήν ὁποίαν παρέστη ἐκ μέρους ἡμῶν ὁ Ἱερώτατος ἀδελφός Μητροπολίτης Περγάμου κύριος Ἰωάννης, συμπρόεδρος μετά τῆς ὑμετέρας Σεβασμιότητος εἰς τήν Μικτήν Ἐπιτροπήν τοῦ Θεολογικοῦ ἡμῶν Διαλόγου, καί ὡς παρέστητε καί ὑμεῖς, ἀδελφέ κύριε Καρδινάλιε, εἰς τό πρόσφατον Διαθρησκειακόν Συνέδριον ἡμῶν ἐνταῦθα διά τήν Εἰρήνην καί τήν Ἀνεξιθρησκείαν.

Εὐχαριστοῦμεν ὁλοκαρδίως τόν Ἁγιώτατον Πάπαν Ρώμης Βενέδικτον διότι συμμετέχει δι᾿ Ἀντιπροσωπείας εἰς τήν χαράν ἡμῶν, ὡς καί πάντας τούς συμμετέχοντας εἰς αὐτήν ἐπί τῇ Θρονικῇ Ἑορτῇ τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου,  καί ἐπικαλούμεθα ἐπί πάντας τήν χάριν καί τό πλούσιον ἔλεος τοῦ Θεοῦ, διά πρεσβειῶν τοῦ τιμωμένου προστάτου ἡμῶν Ἁγίου Ἀποστόλου Ἀνδρέου τοῦ Πρωτοκλήτου. Ἀμήν.