[English] Printer-friendly version
The Ecumenical Patriarch
The Ecumenical Patriarchate
Bishops of the Throne
List of Patriarchs
Other Orhodox Churches
Theological and various articles
Ecological activities
Youth ministry
Interchristian relations
Conferences
Photo gallery
Holy Monasteries and Churches
Creed
Church calendar
Icons
Byzantine music
Contact details

Ἀρχική σελίς
Ἀρχική σελίς

Χαιρετισμός κατά τήν ἔναρξιν τοῦ Διαθρησκειακοῦ Συνεδρίου ἐπί τοῦ θέματος "Εἰρήνη καί Ἀνεξιθρησκεία Β΄"(07/11/2005).

Ἐπιστροφή
Ἐπιστροφή

Μακαριώτατοι,
Ἐξοχώτατοι,
Ἱερώτατοι,
Σοφολογιώτατοι,
Πάντες ἀγαπητοί ἀδελφοί σύνεδροι,

Καλῶς ἤλθετε εἰς τό δεύτερον Συνέδριον διά τήν εἰρήνην καί τήν ἀνεξιθρησκείαν, τό ὁποῖον θά μελετήσῃ τό θέμα εἰδικῶς ἐν ἀναφορᾷ πρός τήν Νοτιανατολικκήν Εὐρώπην, τόν Καύκασον καί τήν Κεντρικήν Ἀσίαν.

Σᾶς ἀπευθύνομεν ἀπό τοῦ καθ᾿ ἡμᾶς Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου καί προσωπικῶς ἐγκάρδιον φιλικόν χαιρετισμόν καί εὐχόμεθα καρποφόρους τάς ἐργασίας τοῦ Συνεδρίου ἡμῶν.
Τήν στιγμήν ταύτην μετ᾿ ἰδιαιτέρας συγκινήσεως ἀναμιμνησκόμεθα τοῦ συγκληθέντος ἐπί τοῦ αὐτοῦ θέματος, μέ τήν συμμετοχήν πολλῶν ἐξ ὑμῶν ἀναλόγου Συνεδρίου, τό ὁποῖον ἐξαπέλυσε τότε τήν εὐφήμως γνωστήν καταστᾶσαν «Διακήρυξιν τοῦ Βοσπόρου», ἐν τῇ ὁποίᾳ διατυπο῀νται τά συμπεράσματα τοῦ Συνεδρίου ἐκείνου.

Ἐν συνεχείᾳ ἐπιθυμοῦμεν νά τονίσωμεν ὅτι παρά τά ἐνίοτε δημοσιογραφικῶς ὑποστηριζόμενα αἱ διάφοροι συγκρούσεις δέν ἔχουν αἰτίαν τήν διαφοράν τῆς θρησκείας. Ἐπί παραδείγματι τάς πρό τινος συγκρούσεις ἐν Γιουγκοσλαβίᾳ δέν προεκάλεσαν αἱ θρησκεῖαι, ἄν καί ἐγένετο ἐκμετάλλευσις ὑπό διαφόρων τῆς θρησκείας πρός ὑποστήριξιν τῶν θέσεών των.
Εἶναι ἀτυχῶς αἱ ἀνωτέρω περιοχαί ἐκεῖναι αἱ ὁποῖαι ἔχουν πληγῆ σοβαρῶς ὄχι μόνον ἀπό πολιτικάς διενέξεις καί συγκρούσεις, ἀλλά καί ἀπό θρησκευτικάς, ὑπό τήν ἔννοιαν ὅτι οἱ συγκρουόμενοι ἀνήκουν κατά τό πλεῖστον εἰς διαφόρους θρησκείας, αἱ ἡγεσίαι ἤ οἱ πιστοί τῶν ὁποίων πολλάκις δικαιολογοῦν καί ἐπιτείνουν τάς συγκρουσιακάς διαθέσεις. Εἶναι συνεπῶς λίαν ἐπίκαιρος καί ταυτοχρόνως πολύ χρήσιμος ἡ μελέτη τοῦ θέματος, ἐφ᾿ ὅσον ἐλπίζεται ὅτι ὁ σημερινός διάλογος θά ἀποκαλύψῃ δυνατότητας συνεννοήσεως ἤ τοὐλάχιστον ἀποφυγῆς τῆς συμμετοχῆς τῆς θρησκείας εἰς τήν ἐπιδείνωσιν τῆς καταστάσεως.

Γνωρίζομεν ὅτι εἶναι δυσχερές εἰς τό μέλος μιᾶς ἐθνότητος ἤ φυλετικῆς τινος ὁμάδος, ἡ ὁποία ἀγωνίζεται διά τήν ἐπίτευξιν ὡρισμένων ἐπιδιώξεων, νά παραμείνῃ ἀνεπηρέαστον καί ἀκόμη περισσότερον νά ἀντιταχθῇ εἰς αὐτάς διά λογικῶν ἐπιχειρημάτων. Συνήθως κινδυνεύει νά θεωρηθῇ ὑπονομευτής τῶν ἐθνικῶν ἤ φυλετικῶν συμφερόντων ἤ ἐνδοτικός ἤ μειοδοτικός ἤ καί προδότης καί νά κατακριθῇ ἤ καί νά ὑποστῇ διώξεις καί ἀντεκδικήσεις. Ἐν τούτοις, καί οἱ ἐχθροί διπραγματεύονται μεταξύ των τήν εἰρήνην καί οἱ λαοί ἀποδέχονται ὅτι ἑκάστη προσπάθεια διά τήν ἐπίτευξιν ἐθνικῶν ἤ φυλετικῶν στόχων ἔχει χρονικά ὅρια καί πρέπει κάποτε νά τελειώνῃ, διότι ἡ ἄνευ ὁρίων συνέχισις τῶν ἀντιπαραθέσεων καί ἐχθροπραξιῶν συνεπάγεται ἐξάντλησιν καί ζημίαν δι᾿ ἅπαντας τούς ἀγωνιζομένους.

Ὁ θρησκευτικός ἡγέτης καί κάθε πιστός ἀσφαλῶς ὑπόκειται εἰς τό γενικόν φρόνημα τῆς ὁμάδος εἰς τήν ὁποίαν ἀνήκει. Εἶναι δύσκολον νά ἀπαιτήσῃ κανείς τήν διαφοροποίησίν του. Εἶναι ὅμως εὔλογον νά ζητήσῃ κανείς τήν σύνεσίν του, τήν ὀρθοφροσύνην του, τήν διαλλακτικότητά του, τήν ἐξέτασιν τοῦ συμφέροντος τοῦ λαοῦ του χωρίς τυφλόν φανατισμόν, ἀλλά μέ κριτήρια ψύχραιμα καί ὀρθολογικά. Ἐφ᾿ ὅσον ἀκόμη καί οἱ στρατιωτικοί ἐπιτελεῖς ἐξετάζουν τά προαπαιτούμενα τῆς ἐπιτυχοῦς ἐκβάσεως μιᾶς ἐπιχειρήσεως καί ἀποφαίνονται κατόπιν σταθμίσεως ἐάν ἡ σχέσις κόστους εἰς χρήματα καί θύματα συνηγορῇ ὑπέρ τῆς πραγματοποιήσεως αὐτῆς, ἀσφαλῶς καί κάθε μέλος τῆς ὁμάδος ὀφείλει νά ἐκτιμήσῃ τά δεδομένα. Κατά τήν ἐκτίμησιν αὐτῶν ὁ θρησκευτικός ἡγέτης δέν πρέπει νά παρασύρεται ἀπό συναισθηματολογίαν ἤ φανατισμόν. Δέν πρέπει μέ προχειρότητα νά θεωρῇ τήν ἰδικήν του κρίσιν ὡς θέλημα τοῦ Θεοῦ καί συνεπῶς δέν πρέπει νά διαβεβαιώνῃ τούς πιστούς ὅτι ὁ Θεός εὐλογεῖ τάς πράξεις τάς ὁποίας αὐτός θεωρεῖ λυσιτελεῖς πρός ἐπίτευξιν τῶν στόχων τῆς ὁμάδος του.

Ἡ καθημερινή πεῖρα μᾶς πληροφορεῖ ὅτι εἰς περιοχάς συγκρούσεων καί δή εἴτε ἐνδοθρησκειακῶν (μεταξύ τῶν διαφόρων θρησκευτικῶν δοξασιῶν ἐντός τῆς αὐτῆς θρησκείας) εἴτε διαθρησκειακῶν (μεταξύ ὀπαδῶν διαφόρων θρησκειῶν) ἀμφότεραι αἱ ἀντιμαχόμεναι παρατάξεις πιστεύουν ὅτι ὁ Θεός εὐλογεῖ τάς ἐνεργείας των. Αὐτό εἶναι ἀδύνατον ἐφ᾿ ὅσον πιστεύομεν ὅτι ὁ Θεός εἶναι εἷς, ὅτι ἔχει μίαν θέλησιν καί ὅτι δέν ἀρέσκεται εἰς τήν αἱματοχυσίαν. Ἐάν παραδεχθῶμεν τήν μοναδικότητα τοῦ θελήματος τοῦ Θεοῦ φθάνομεν εἰς τό ἀναπόφευκτον συμπέρασμα, ὅτι ὁ Θεός δέν εἶναι δυνατόν νά εὐλογῇ τάς ἐκ διαμέτρου ἀντιθέτους ἀπόψεις δύο ἀντιπάλων θρησκευτικῶν ἡγετῶν. Ἄρα κάποιος ἐξ αὐτῶν ὁμιλεῖ ἐξ ἑαυτοῦ καί ὄχι ἐκ Θεοῦ. Ἵνα μή εἴπωμεν ὅτι ἐνδέχεται ἀμφότεροι ἤ καί οἱ πλείονες νά ὁμιλοῦν ἀφ᾿ ἑαυτῶν καί ὄχι ἐκ Θεοῦ. Ὅσον καί ἄν αὐτό ἀπαρέσκῃ εἰς τούς ἐκφραστάς τῶν θρησκευτικῶν ἀληθειῶν, ὁδηγούμεθα εἰς μίαν σχετικότητα τῆς θρησκευτικῆς ἀληθείας, ὁσάκις ἀποφαινόμεθα ἐν ὀνόματι τοῦ Θεοῦ διά καταστάσεις καί πράξεις διά τάς ὁποίας ὁ Θεός φέρεται ὅτι ἔχει ἐκφρασθῆ διαφορετικῶς εἰς τάς διαφόρους θρησκείας ἤ δέν φέρεται νά ἔχῃ ἐκφρασθῆ καθόλου περί αὐτῶν.

Διά νά μή δημιουργήσωμεν εἰς τούς νοήμονας τῶν συνανθρώπων μας τήν ἐντύπωσιν ὅτι ἐπενδύομεν χάριν ἀποκτήσεως κύρους τάς προσωπικάς μας ἀπόψεις μέ τό ἔνδυμα τῆς ἐκ Θεοῦ προελεύσεως καί οὕτω προκαλέσωμεν τήν ὑπ᾿ αὐτῶν ἀπόρριψιν πάσης ἐκτιμήσεως πρός τήν θρησκείαν, τοῦθ᾿ ὅπερ ἔχει ἤδη συμβῆ εἰς μεγάλον βαθμόν, ὀφείλομεν οἱ ἐξ ἡμῶν θρησκευτικοί ἡγέται νά μή ἀποδίδωμεν εἰς τόν Θεόν τάς πολιτικάς μας ἐκτιμήσεις.

Ἀσφαλῶς γνωρίζομεν ὅτι ἡ ἀντίθετος τακτική ἐπεκράτησεν ἐπί αἰῶνας καί συνεπῶς εἶναι δύσκολον νά ἀλλαγῇ ἀποτόμως ἐπί τῶν ἡμερῶν μας. Ἐν τούτοις, εἶναι ἀπαραίτητον νά ὡριμάσωμεν καί νά ἴδωμεν τόν καιρικόν χαρακτῆρα ὡρισμένων διατυπώσεων τῶν ἱερῶν Γραφῶν τῶν θρησκειῶν. Ἐάν κάπου ἱερόν τι βιβλίον ἐγκρίνῃ μίαν σφαγήν αὐτό δέν σημαίνει ὅτι ἐπικροτεῖ πᾶσαν σφαγήν. Ὅ,τι ἐνεκρίθη εἰς μίαν ἐποχήν ὑπό συγκεκριμένας συνθήκας δέν σημαίνει ὅτι ἰσχύει δι᾿ ὅλας τάς ἐποχάς ὑπό ἀναμφιβόλως ἄλλας συνθήκας. Διότι κατ᾿ ἀλήθειαν αἱ αὐταί ἀπολύτως συνθῆκαι δέν ἐπαναλαμβάνονται δευτέραν φοράν εἰς τήν ἱστορίαν.

Ἐἀν θέλωμεν νά εὕρωμεν χωρία εἰς τάς ἱεράς Γραφάς, τά ὁποῖα νά δικαιολογοῦν τάς οἱασδήποτε ἀπόψεις μας, ἀσφαλῶς θά ε῞ϋρωμεν εἴτε δι᾿ ἑρμηνείας εἴτε διά παρερμηνείας τῶν Γραφῶν. Ἀλλ᾿ εἶναι βέβαιον ὅτι ὅλαι αἱ Γραφαί ἐπαινοῦν τήν εἰρήνην, τήν δικαιοσύνην, τήν συνεργασίαν. Ἐάν πρός αὐτήν τήν κατεύθυνσιν στρέψωμεν τάς ἀναζητήσεις μας θά προσφέρωμεν πράγματι ἀγαθάς καί φιλανθρώπους ὑπηρεσίας εἰς τόν σύγχρονον ἄνθρωπον. Εἰς τήν ἀντίθετον περίπτωσιν θά ὑποβοηθήσωμεν τήν καταστροφήν. Ἀσφαλῶς δέ ὁ Θεός δέν θέλει τήν καταστροφήν οὐδενός καί αὐτό πρέπει νά εἶναι ἡ βάσις καί τό θεμέλιον τῶν συζητήσεών μας. Μόνον ἀναζητοῦντες τά κοινά μας σημεῖα, ὄχι βεβαίως διά νά ἐπιτύχωμεν τήν ἀδύνατον ἑνοποίησιν τῶν πίστεών μας, ἀλλά διά νά διευκολύνωμεν τήν εἰρηνικήν συνύπαρξίν μας, θά βοηθήσωμεν τούς πιστούς καί ἀπίστους συνανθρώπους μας νά ἀνακαλύψουν τήν καλωσύνην τοῦ Θεοῦ καί νά γίνουν συνειδητῶς πιστοί.

Πρίν ἤ κατακλείσωμεν τήν παροῦσαν ἐναρκτήριον ὁμιλίαν ἡμῶν, ἐπιθυμοῦμεν ὅπως ἐκ μέρους τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου καί ἐκ μέρους ὅλων σας, ἀλλά καί τῆς ἡμετέρας Μετριότητος προσωπικῶς,  ἐκφράσωμεν τάς θερμάς ἡμῶν εὐχαριστίας πρός τάς ἀρχάς τῆς ἐντίμου Τουρκικῆς Δημοκρατίας, αἱ ὁποῖαι προφρόνως παρέσχον τήν πρός σύγκλησιν τοῦ Συνεδρίου τούτου ἄδειαν, μετέχουν δέ τῶν ἐργασιῶν αὐτοῦ διά τοῦ Διευθυντοῦ Θρησκευμάτων τῆς Χώρας Καθηγητοῦ κ. Ali Bardakoğlu.

Εὐχόμεθα ὅπως κατά τήν διάρκειαν αὐτοῦ τοῦ Συνεδρίου, διά τῆς συμβολῆς ὅλων ὑμῶν τῶν ἀγαπητῶν συνέδρων, πραγματοποιηθοῦν ἀρκετά βήματα πρός τήν κατεύθυνσιν τῆς εἰρηνικῆς συνυπάρξεως τῶν λαῶν μέ διαφορετικάς θρησκευτικάς πίστεις. Καί ἀναμένομεν μετ᾿ ἀδημονίας τάς σχετικάς εἰσηγήσεις σας.

Σᾶς εὐχαριστοῦμεν διά τήν προσοχήν σας.