[English] Printer-friendly version
The Ecumenical Patriarch
The Ecumenical Patriarchate
Bishops of the Throne
List of Patriarchs
Other Orhodox Churches
Theological and various articles
Ecological activities
Youth ministry
Interchristian relations
Conferences
Photo gallery
Holy Monasteries and Churches
Creed
Church calendar
Icons
Byzantine music
Contact details

Ἐκκλησία τῆς Ἀλβανίας

Ἱστοσελίς: http://www.orthodoxalbania.org/

Ἡ ἐν Ἀλβανίᾳ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία ἀνεκηρύχθη Αὐτοκέφαλος τό ἔτος 1937, ἐκδοθέντος ἐπί τούτῳ Πατριαρχικοῦ καί Συνοδικοῦ Τόμου «Περί εὐλογίας τοῦ Αὐτοκεφάλου τῆς ἐν Ἀλβανίᾳ Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας», ἐπί Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου Βενιαμίν.

1. Ἡ Ὀρθόδοξος Αὐτοκέφαλος Ἐκκλησία τῆς Ἀλβανίας (Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqipërisë) μετά τόν Β΄ Παγκόσμιον Πόλεμον ἀντιμετώπισε σειράν δοκιμασιῶν. Ὁ διωγμός ἐναντίον της ὑπό τοῦ κομμουνιστικοῦ καθεστῶτος ἔφθασεν εἰς τό κατακόρυφον, ὅτε τόν Νοέμβριον τοῦ 1967 ἠκυρώθησαν τά διατάγματα, τά ὁποῖα ἐρρύθμιζον τάς σχέσεις τοῦ Ἀλβανικοῦ Κράτους πρός τά διάφορα θρησκεύματα τῆς χώρας. Τό Ε΄ Συνέδριον τοῦ Κ.Κ. Ἀλβανίας διεκήρυξεν (30.11.1969) ὅτι ἡ Ἀλβανία «ἔγινε τό πρῶτον ἀθεϊστικόν κράτος τῆς ὑφηλίου», ἐνῶ τό «Σύνταγμα τῆς Λαϊκῆς Σοσιαλιστικῆς Δημοκρατίας τῆς Ἀλβανίας», τό ὁποῖον ἐπεβλήθη τόν Δεκέμβριον τοῦ 1976, ἀπηγόρευσεν αὐστηρῶς οἱανδήποτε ἔκφρασιν θρησκευτικῆς πίστεως καί λατρείας, δημοσίας ἤ ἰδιωτικῆς. Οὕτως ἡ Ἀλβανία κατέστη τό μοναδικόν κράτος εἰς τόν κόσμον, τό ὁποῖον συνταγματικῶς ἠρνήθη τό βασικόν ἀνθρώπινον δικαίωμα τῆς θρησκευτικῆς ἐλευθερίας.

Πρό τοῦ 1967 ἡ Ὀρθόδοξος Αὐτοκέφαλος Ἐκκλησία τῆς Ἀλβανίας εἶχε 4 Ἐπαρχίας, 19 Ἀρχιερατικάς περιφερείας, 330 Ἐνορίας καί 25 Μονάς. Κατά τόν ἀδυσώπητον διωγμόν ἐξηρθρώθη πλήρως τό διοικητικόν της σύστημα. Ὅλοι οἱ Ἐπίσκοποί της καί πολλοί Ἱερεῖς ἀπεβίωσαν, ὡρισμένοι κατόπιν ὀδυνηρῶν κακουχιῶν. Ὁλόκληρος ἡ ἐκκλησιαστική περιουσία ἐδημεύθη. Πολλοί Ναοί καί Μοναί κατηδαφίσθησαν, οἱ περισσότεροι μετετράπησαν εἰς μουσεῖα, αἰθούσας κινηματογράφου, γυμναστήρια, ἀποθήκας, σταύλους, μηχανουργεῖα κ.τ.λ. Πρός τό τέλος τοῦ 1990 ὁ διωγμός κατέπαυσε καί ἤρχισε σταδιακῶς ἡ λειτουργία ὀλίγων ἐκκλησιῶν.

2. Εἰς τάς ἀρχάς Ἰανουαρίου 1991 ὁ μακαριστός Οἰκουμενικός Πατριάρχης κυρός Δημήτριος καί ἡ περί Αὐτόν Ἁγία καί Ἱερά Σύνοδος ὥρισαν Πατριαρχικόν Ἔξαρχον ἐν Ἀλβανίᾳ τόν τότε Ἐπίσκοπον (καί μετέπειτα Μητροπολίτην) Ἀνδρούσης κ. Ἀναστάσιον, Καθηγητήν τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν, μέ ἐντολήν, ὅπως ἐπικοινωνήσῃ μετά τῶν ἁρμοδίων Ἀρχῶν τῆς Ἀλβανικῆς Κυβερνήσεως, ὡς καί τῶν ὀρθοδόξων κληρικῶν καί πιστῶν, ἀνεξαρτήτως καταγωγῆς καί γλώσσης, καί μεριμνήσῃ διά τήν ἀνασύστασιν καί ἀναδιοργάνωσιν τῆς Ὀρθοδόξου Αὐτοκεφάλου Ἐκκλησίας τῆς Ἀλβανίας. Ἡ ἄδεια εἰσόδου τοῦ Πατριαρχικοῦ Ἐξάρχου ἐδόθη ὑπό τῆς Ἀλβανικῆς Κυβερνήσεως περί τά μέσα Ἰουλίου 1991.

Τήν 1ην καί 2αν Αὐγούστου 1991 συνεκλήθη Γενική Κληρικολαϊκή Συνέλευσις τῆς Ὀρθοδόξου Αὐτοκεφάλου Ἐκκλησίας τῆς Ἀλβανίας ἐν Τιράνοις, εἰς τήν ὁποίαν μετέσχον 15 ὀρθόδοξοι κληρικοί καί 30 λαϊκοί ἀντιπρόσωποι τῶν τεσσάρων Ἐκκλησιαστικῶν Ἐπαρχιῶν τῆς Ἀλβανίας. Ἡ Συνέλευσις ἐξέλεξε Ἀρχιερατικούς Ἐπιτρόπους καί Γενικόν Ἐκκλησιαστικόν Συμβούλιον, ἀποτελούμενον ἐκ τοῦ Πατριαρχικοῦ Ἐξάρχου, τῶν τεσσάρων Ἀρχιερατικῶν Ἐπιτρόπων καί τεσσάρων λαϊκῶν.

3. Πρός ἀνασυγκρότησιν τῆς Ὀρθοδόξου Αὐτοκεφάλου Ἐκκλησίας τῆς Ἀλβανίας, πρωτοβουλίᾳ τῆς Α.Θ. Παναγιότητος, τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου κυρίου Βαρθολομαίου, τήν 24ην Ἰουνίου 1992 ἡ Ἁγία καί Ἱερά Σύνοδος τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου ἐξέλεξε παμψηφεί τόν Μητροπολίτην Ἀνδρούσης Ἀναστάσιον Ἀρχιεπίσκοπον Τιράνων, Δυρραχίου καί πάσης Ἀλβανίας. Τήν ἰδίαν ἡμέραν ἡ Ἱερά Σύνοδος ἐξέλεξεν ἐπίσης ὡς Μητροπολίτην Κορυτσᾶς τόν Ἀρχιμ. Χριστόδουλον Μουστάκαν, ὡς Μητροπολίτην Ἀργυροκάστρου τόν Ἀρχιμ. Ἀλέξανδρον Καλπακίδην καί ὡς Μητροπολίτην Βερατίου, Αὐλῶνος καί Κανίνης τόν Ἀρχιμ. Ἰγνάτιον Τριάντην. Ἀντιπροσωπεία τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου, ἀποτελουμένη ἐκ τῶν Σεβ. Μητροπολιτῶν Πέργης κ. Εὐαγγέλου καί Φιλαδελφείας κ. Μελίτωνος καί τοῦ Αἰδεσιμ. Πρωτοπρεσβυτέρου κ. Ἠλία Κάτρε, ἐπεσκέφθη τήν 4ην Ἰουλίου 1992 τόν Πρόεδρον τῆς Ἀλβανίας κ. Sali Berisha, ὁ ὁποῖος ἐδήλωσεν ὅτι δέν εἶχεν ἀντίρρησιν διά τήν ἐγκατάστασιν τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Ἀναστασίου ὡς κανονικοῦ Προκαθημένου τῆς Ὀρθοδόξου Ἀλβανικῆς Ἐκκλησίας, ἀλλά προσέθεσεν ὅτι δέν πρόκειται νά δεχθῇ ὅλοι οἱ Μητροπολῖται τῆς Ἀλβανίας νά εἶναι ἐξ Ἑλλάδος. Εἰς τήν ἄρνησίν της αὐτήν ἐπέμεινεν ἡ ἀλβανική ἡγεσία, καί οὕτως ἀνεστάλη ἡ χειροτονία τῶν ἐκλεγέντων Μητροπολιτῶν.
Ὁ Ἀρχιεπίσκοπος Ἀναστάσιος ἔδωσε τό Μέγα Μήνυμα ἐν Φαναρίῳ τήν 12ην Ἰουλίου 1992 καί ἡ ἐνθρόνισίς του ἐπραγματοποιήθη ἐν τῷ Καθεδρικῷ Ναῷ τοῦ Εὐαγγελισμοῦ τῶν Τιράνων τῇ 2ᾳ Αὐγούστου παρουσίᾳ ἁπάντων τῶν κληρικῶν καί λαϊκῶν ἐκπροσώπων τῶν Ἐκκλησιαστικῶν Ἐπαρχιῶν τῆς Ὀρθοδόξου Αὐτοκεφάλου Ἐκκλησίας τῆς Ἀλβανίας.

Τόν Ἰούλιον 1996 ἐγένοντο ἐν Κωνσταντινουπόλει αἱ χειροτονίαι τῶν Σεβ. Μητροπολιτῶν Ἀργυροκάστρου κ. Ἀλεξάνδρου, Βερατίου, Αὐλῶνος καί Κανίνης κ. Ἰγνατίου καί Κορυτσᾶς κ. Χριστοδούλου. Αἱ ἀλβανικαί ὅμως ἀρχαί ἠρνήθησαν κατηγορηματικῶς τήν εἴσοδον καί ἐγκατάστασίν των ἐν Ἀλβανίᾳ. Τήν ἀπόφασιν αὐτήν ἐπανέλαβε τόν Ὀκτώβριον 1997 καί ἡ νέα ἀλβανική Κυβέρνησις εἰς τήν ἐπισκεφθεῖσαν τά Τίρανα Πατριαρχικήν Ἀντιπροσωπείαν. Τό θέμα τῆς συγκροτήσεως τῆς Ἱερᾶς Συνόδου διηυθετήθη τελικῶς, κατόπιν νέων, συντόνων διαπραγματεύσεων μεταξύ ἐκπροσώπων τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου, τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἀλβανίας καί τῶν ἀλβανικῶν ἀρχῶν. Τό Σάββατον 18 Ἰουλίου 1998 ἐγένετο ἡ ἐνθρόνισις τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου Βερατίου, Αὐλῶνος καί Κανίνης κ. Ἰγνατίου ἐν τῇ πόλει τοῦ Βερατίου ἀπό τόν Μακ. Ἀρχιεπίσκοπον πάσης Ἀλβανίας κ. Ἀναστάσιον καί τούς ἐκπροσώπους τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου Σεβ. Μητροπολίτας Πέργης κ. Εὐάγγελον καί Φιλαδελφείας κ. Μελίτωνα. Τό ἀπόγευμα τῆς ἰδίας ἡμέρας ὁ Μακ. Ἀρχιεπίσκοπος Ἀλβανίας κ. Ἀναστάσιος καί ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Βερατίου κ. Ἰγνάτιος, συγκροτοῦντες τόν πρῶτον πυρήνα τῆς Ἱερᾶς Συνόδου τῆς Ὀρθοδόξου Αὐτοκεφάλου Ἐκκλησίας τῆς Ἀλβανίας, μετά τῶν μνημονευθέντων δύο Μητροπολιτῶν, ἐκπροσώπων τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου, συνεκρότησαν ἐν Τιράνοις ἔκτακτον Ἱεράν Σύνοδον. Κατά τήν ἱστορικήν αὐτήν συνεδρίασιν ἐγένοντο δεκταί αἱ ἤδη ὑποβληθεῖσαι παραιτήσεις τῶν Σεβ. Μητροπολιτῶν πρ. Ἀργυροκάστρου κ. Ἀλεξάνδρου καί πρ. Κορυτσᾶς κ. Χριστοδούλου καί ἐν συνεχείᾳ ἐξελέγησαν δύο Ἀλβανοί Ἀρχιερεῖς. Μητροπολίτης Κορυτσᾶς ἐξελέγη ὁ Ἀρχιμανδρίτης κ. Ἰωάννης Πελούσι καί Ἐπίσκοπος Ἀπολλωνίας ὁ Οἰκονόμος κ. Κοσμᾶς Κίριο. Τήν Δευτέραν 20ήν Ἰουλίου ἐτελέσθη εἰς τό Καθεδρικόν Ναόν τοῦ Εὐαγγελισμοῦ τῆς Θεοτόκου τῆς πρωτευούσης, ἡ χειροτονία τοῦ Μητροπολίτου Κορυτσᾶς, τήν 23ην Ἰουλίου τοῦ Ἐπισκόπου Ἀπολλωνίας καί τήν 25ην Ἰουλίου ἡ ἐνθρόνισις ἐν Κορυτσᾷ τοῦ οἰκείου Μητροπολίτου. (Ὁ Ἐπίσκοπος Ἀπολλωνίας Κοσμᾶς ἀπεβίωσε τήν 11ην Αὐγούστου 2000). Ἀπό τόν Σεπτέμβριον 2003-2007 ἀπεσπάσθη εἰς τήν Ἐκκλησίαν τῆς Ἀλβανίας ὁ Θεοφιλ. Ἐπίσκοπος Φιλομηλίου κ. Ἠλίας (Κάτρε), Ἱεράρχης τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου.

Τήν 4ην Νοεμβρίου 2006 συνεκλήθη εἰς τήν Θεολογικήν Ἀκαδημίαν «Ἀνάστασις», παρά τῇ Νέᾳ Μονῇ Ἁγίου Βλασίου Δυρραχίου, Εἰδική Κληρικολαϊκή Συνέλευσις, ἀποτελουμένη συνολικῶς ἐκ 257 μελῶν, ἡ ὁποία ἐμελέτησε καί ἀπεδέχθη ὁμοφώνως τόν Νέον Καταστατικόν Χάρτην τῆς Ὀρθοδόξου Αὐτοκεφάλου Ἐκκλησίας τῆς Ἀλβανίας. Οὗτος δέ τελικῶς ἐνεκρίθη ὑπό τῆς Ἱερᾶς Συνόδου τήν 6ην Νοεμβρίου 2006. Ὁ νέος Καταστατικός Χάρτης ἐπισημαίνει ὅτι θεμελιώδη ἀξίαν διά τήν Ὀρθόδοξον Αὐτοκέφαλον Ἐκκλησίαν τῆς Ἀλβανίας ἔχει ὁ Πατριαρχικός καί Συνοδικός Τόμος, διά τοῦ ὁποίου τό Οἰκουμενικόν Πατριαρχεῖον παρεχώρησεν εἰς αὐτήν (Ἀπρίλιος 1937), κατά τήν ἐκκλησιαστικήν τάξιν, τήν Αὐτοκεφαλίαν. Τόν Νοέμβριον τοῦ 2006 ἐξελέγησαν καί ἐχειροτονήθησαν ὁ Μητροπολίτης Ἀργυροκάστρου Δημήτριος (Σιναΐτης) καί οἱ Βοηθοί Ἐπίσκοποι τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Νικόλαος (Hyka) Ἀπολλωνίας καί Ἀντώνιος (Merdani) Κρούγιας. Στίς 24 Νοεμβρίου 2008 ὑπογράφηκε, βάσει τοῦ Συντάγματος τῆς Δημοκρατίας τῆς Ἀλβανίας (1998), ἡ Συμφωνία γιά τή ρύθμιση τῶν σχέσεων μεταξύ τῆς Ὀρθοδόξου Αὐτοκεφάλου Ἐκκλησίας τῆς Ἀλβανίας καί τῆς Ἀλβανικῆς Κυβερνήσεως, καί ἡ ὁποία στή συνέχεια ἐπικυρώθηκε ἀπό τό Ἀλβανικό Κοινοβούλιο καί κατέστη Νόμος τοῦ Ἀλβανικοῦ Κράτους ὑπ’ ἀριθμ. 10057/22.01.2009.

Τό 2012 ἐξελέγησαν καί ἐχειροτονήθησαν δύο ἄλλοι Βοηθοί Ἐπίσκοποι τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Ναθαναήλ (Λαυριώτης) Ἀμαντίας καί Ἄστιος (Bakallbashi) Βύλιδος.

Ἡ Ἱερά Σύνοδος τῆς Ὀρθοδόξου Αὐτοκεφάλου Ἐκκλησίας τῆς Ἀλβανίας κατά τήν συνεδρίαν αὐτῆς τῃ 7ῃ Ἀπριλίου 2016, ἐπικυρώνουσα τάς βελτιώσεις τοῦ Καταστατικοῦ Χάρτου αἱ ὁποῖαι εἶχον ἐγκριθῆ ὑπό τοῦ Κληρικολαϊκοῦ Συμβουλίου καί τῆς Κληρικολαϊκῆς Συνελεύσεως τῆς 11ης-12ης Μαρτίου 2016, ἵδρυσε δύο νέας Μητροπόλεις: α) Τήν Μητρόπολιν Ἀπολλωνίας καί Φίερι δι’ ἀποσπάσεως τῶν περιοχῶν Φίερι, Πατός καί Λιμπόφσα ἐκ τῆς Μητροπόλεως Βερατίου, Κανίνης καί Αὐλῶνος, καθώς ἐπίσης β) τήν Μητρόπολιν Ἐλμπασάν δι’ ἀποσπάσεως ἐκ τῆς Ἱερᾶς Ἀρχιεπισκοπῆς Τιράνων καί Δυρραχίου τῶν περιοχῶν Ἐλμπασάν, Σπαθίας καί Λιμπράζντ. Διά τήν Μητρόπολιν Ἀπολλωνίας καί Φίερι ἐξελέγη ὁ Θεοφιλέστατος Ἐπίσκοπος Ἀπολλωνίας κ. Νικόλαος (Χύκα), καί διά τήν Μητρόπολιν Ἐλμπασάν ὁ Θεοφιλέστατος Ἐπίσκοπος Κρούγιας κ. Ἀντώνιος (Μερντάνι). Συγχρόνως ἀνύψωσε τήν Ἐπισκοπήν Ἀμαντίας εἰς Μητρόπολιν ἐν τῷ προσώπῳ τοῦ Θεοφιλεστάτου Ἐπισκόπου Ναθαναήλ (Στεργίου), ὁ ὁποῖος ἐκτελεῖ καθήκοντα Ἀρχιγραμματέως τῆς Ἱερᾶς Συνόδου. Ἡ ἐνθρόνισις τοῦ Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Ἀπολλωνίας καί Φίερι, κ. Νικόλαου ἐτελέσθη τήν 16ην Ἀπριλίου ἐν τῷ Καθεδρικῷ Ναῷ τοῦ Ἁγίου Γεωργίου, Φίερι· ἐνῶ ἡ ἐνθρόνισις τοῦ Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Ἐλμπασάν, κ. Ἀντωνίου, τήν 17ην Ἀπριλίου, ἐν τῷ Ναῷ τοῦ Ἁγίου Νικολάου, Ἐλμπασάν.

4. Παρά τά πολλαπλᾶ ἐμπόδια, τά ὁποῖα ἀντιμετώπισεν ἡ Ὀρθόδοξος Αὐτοκέφαλος Ἐκκλησία τῆς Ἀλβανίας κατά τά τελευταῖα 25 ἔτη, ἀνεσυνεκροτήθη ἐκ τῶν ἐρειπίων καί, μέ τήν χάριν τοῦ Θεοῦ καί τάς γενναιοδώρους προσφοράς πλήθους ἀνωνύμων καί ἐπωνύμων, ἀναπτύσσεται μέ ταχεῖς ρυθμούς. Ὑπολογίζεται ὅτι τό 1/4 τοῦ πληθυσμοῦ τῆς Ἀλβανίας ἀνήκουν εἰς τήν Ὀρθόδοξον Ἐκκλησίαν.

Ἔχουν ἀνασυσταθῆ ὀρθόδοξοι ἐνορίαι, ὑπέρ τάς 400, εἰς τάς πλείστας πόλεις καί κωμοπόλεις μέ ὀρθόδοξον πληθυσμόν ὡς καί εἰς ἑκατοντάδας χωρίων. Ἀναπτύσσεται τό ὀρθόδοξον λειτουργικόν, κηρυκτικόν καί κατηχητικόν ἔργον μέ τήν συμμετοχήν κληρικῶν καί λαϊκῶν. Ὠργανώθησαν Σύνδεσμοι Ὀρθοδόξων Γυναικῶν, Ὀρθοδόξου Νεολαίας καί Διανοουμένων, οἱ ὁποῖοι βοηθοῦν εἰς τό ἐκκλησιαστικόν ἔργον.

Ἀπό τοῦ 1992 λειτουργεῖ ἀνελλιπῶς ἡ Ὀρθόδοξος Θεολογική Ἀκαδημία τριετοῦς φοιτήσεως – καί ἀπό τοῦ 2003 τετραετοῦς– εἰς τήν ὁποίαν γίνονται δεκτοί ἀπόφοιτοι Λυκείου. Ἐχειροτονήθησαν 175 νέοι κληρικοί, ἱερεῖς καί διάκονοι (Αὔγουστος 2017). Ἐκ τῆς παλαιοτέρας γενεᾶς ἐπιβιώνει μόνον ἕνας ἡλικιωμένος πρεσβύτερος. Ἀπό τοῦ 1998 ἤρχισεν ἐν Ἀργυροκάστρῳ ἡ λειτουργία τοῦ Ἐκκλησιαστικοῦ Λυκείου «Τίμιος Σταυρός» (ἀλβανο-ελληνικόν), μετά οἰκοτροφείου• διαθέτει ἰδιόκτητον συγκρότημα κτηρίων. Παρόμοιον Ἐκκλησιαστικόν Λύκειον μετά οἰκοτροφείου λειτουργεῖ ἀπό τοῦ Σεπτεμβρίου 2007, εἰς τό Σούκθ Δυρραχίου. Ἀπό τό 2012 ἱδρύθηκε ἡ Σχολή Βυζαντινῆς Μουσικῆς εἰς τά Τίρανα, μετά οἰκοτροφείου.

Ἡ Ἐκκλησία τῆς Ἀλβανίας ἔχει ὀργανώσει ἰδικήν της Τεχνικήν Ὑπηρεσίαν καί ἔχει ἀναπτύξει εὐρύ οἰκοδομητικόν ἔργον – περίπου 452 ἐκκλησιαστικά κτήρια διά διαφόρους χρήσεις: ἀνηγέρθησαν ἐκ θεμελίων 150 ναοί, ἀνεστηλώθησαν, βάσει ἐπιστημονικῶν ἐργασιῶν, 62 πολιτιστικά μνημεῖα, ἀνεκατασκευάσθησαν πλήρως ἤ ἐπεσκευάσθησαν ἕτεροι 160 ναοί, ὡς καί 70 ἄλλα οἰκοδομήματα. ᾨκοδομήθησαν ἐπίσης τό συγκρότημα τῆς Θεολογικῆς Ἀκαδημίας, ἡ Ἱ. Μονή Ἁγίου Βλασίου καί ἡ Σκήτη Μυροφόρων συγκρότημα Ἐργαστηρίων τῆς Ἐκκλησίας (Τυπογραφεῖον, Κηροπλαστεῖον, Ξυλουργεῖον, Σιδηρουργεῖον, Ἐργαστήριον Ξυλογλυπτικῆς, Ἐργαστήριον Συντηρήσεως Εἰκόνων καί Ἁγιογραφίας). Ἠγοράσθησαν καί ἀνεκατασκευάσθησαν κτήρια διά νά στεγασθοῦν ἡ Ἀρχιεπισκοπή καί ἡ Μητρόπολις Ἀργυροκάστρου, τό Ἐκκλησιαστικόν Λύκειον Ἀργυροκάστρου, τό πνευματικόν καί ἐκπαιδευτικόν Κέντρον Λούσνιας, Φοιτητικόν Κέντρον, Πνευματικόν Κέντρον «Θαβώρ», Μετόχι μοναζουσῶν καί Ξενών ἐν Τιράνοις, Κέντρον νεότητος, Νηπιαγωγεῖον καί Ξενών ἐν Κορυτσᾷ καί Καβάγιᾳ, ὡς καί μικρότερα κτήρια εἰς ἄλλας πόλεις διά τήν λειτουργίαν νηπιαγωγείων καί κλινικῶν• ἀνεκατασκευάσθησαν τά Μητροπολιτικά Μέγαρα Κορυτσᾶς καί Βερατίου, ἐνῶ ἔγιναν αἱ ἀναστηλωτικαί ἐργασίαι εἰς τάς Μονάς τῆς Παναγίας τῆς Ἀρδενίτσης, τοῦ Ἁγίου Κοσμᾶ τοῦ Αἰτωλοῦ, τῆς Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου, Σβερνέτς, Αὐλῶνος, καί τοῦ Ἁγίου Δημητρίου, Κηπαροῦ, Χειμάρρας, τοῦ Ἁγίου Βλαδιμήρου, Ἐλμπασάν, τοῦ Ἁγίου Νικολάου, Τσέπα Ἀργυροκάστρου καί τοῦ Ἁγίου Γεωργίου Τσούκας. Τό οἰκοδομικόν ἔργον τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας συμβάλλει εἰς τήν οἰκονομικήν ἀνάπτυξιν τῆς χώρας μέ τρόπον ἀθόρυβον, προσφέρον ἐργασίαν εἰς δεκάδας τοπικάς ἑταιρείας καί εἰς ἑκατοντάδας ὑπαλλήλους καί ἐργατῶν.

Μέσῳ τῆς Νομικῆς Ὑπηρεσίας καί τῶν συνεργατῶν νομικῶν εἰς κεντρικάς πόλεις τῆς Ἀλβανίας, ἡ Ἐκκλησία ἀγωνίζεται νά ἐπιτύχῃ τήν ἐπιστροφήν τῆς ἐκκλησιαστικῆς περιουσίας, ἡ ὁποία ἐδημεύθη κατά τήν διάρκειαν τοῦ διωγμοῦ.

Ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία ἀπέκτησεν ἰδικόν της Τυπογραφεῖον. Ἐκδίδει τήν μηνιαίαν ἀλβανικήν ἐφημερίδα «Ngjallja» (Ἀνάστασις)• περιοδικά: παιδικόν, νεανικόν, φοιτητικόν, ἀπό τό 2009 τό τετραμηνιαῖον ἐπιστημονικόν περιοδικόν Kërkim (Ἀναζήτηση) καί διάφορα θρησκευτικά βιβλία (ὑπέρ τά 150). Ἀπό τοῦ Ἀπριλίου 1998 λειτουργεῖ ἐν Τιράνοις ὁ πρῶτος ὀρθόδοξος ραδιοφωνικός σταθμός.

Παραλλήλως πρός τήν γενικήν ἀνασύστασιν τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας ἀνεπτύχθησαν σημαντικαί πρωτοβουλίαι εἰς τούς τομεῖς ὑγείας, ἐκπαιδεύσεως, κοινωνικῆς προνοίας, ἀγροτικῆς ἀναπτύξεως, πολιτισμοῦ καί οἰκολογίας. Διά τήν διεξαγωγήν τοῦ κοινωνικοῦ ἔργου ἐντός τῶν πλαισίων τῆς ἀλβανικῆς νομοθεσίας, ἡ Ἐκκλησία συνέστησε τρία Ἱδρύματα (Ν.Π.Ι.Δ.), τό Ἵδρυμα «Ὀρθόδοξοι Κλινικαί Εὐαγγελισμοῦ» (Fondacioni “Klinikat Orthodhokse të Ungjillëzimit”) (1995), τό Ἵδρυμα «Πνοή ἀγάπης» (Fondacioni “Fryma e Dashurise”) (1998) καί τό Ἵδρυμα «Λόγος» (Fondacioni «Logos»).

Κατά τά ἔτη 1995-1998 ἐλειτούργησεν εἰς τά Τίρανα τό πολυϊατρεῖον τῆς Ἐκκλησίας• καί ἀπό τοῦ 1999 λειτουργεῖ τό Διαγνωστικόν Ἰατρικόν Κέντρον μέ 23 εἰδικότητας. Πολυϊατρεῖα ὑπάρχουν εἰς τήν Καβάγιαν, τήν Λούσνιαν, τό Γεωργουτσάτι Ἀργυροκάστρου καί τήν Κορυτσᾶν. Ἐπίσης στή διάρκεια τῶν ἐτῶν 1998-2012 περιώδευε Ὀδοντιατρική Κινητή μονάς εἰς χωρία καί πόλεις. Τόν Νοέμβριο 2011 ἄρχισε νά λειτουργεῖ, σέ ἰδιόκτητο κτήριο, τό Ὀφθαλμολογικό καί Ὠτορινολαρυγγολογικό Κέντρο, μέ τόν πλέον σύγχρονο ἰατρικό ἐξοπλισμό. Κέντρα Νεότητος λειτουργοῦν εἰς διαφόρους πόλεις, ἐπίσης κατασκηνώσεις εἰς τήν Ἱ. Μονήν Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου, Σβερνέτς, τήν Ἱ. Μονήν Ἁγ. Ἰωάννου Βλαδιμήρου, Τό Γλυκομίλι Ἀργυροκάστρου καί τήν Ἱ. Μονήν Ἁγ. Γεωργίου Τσούκας, Ἁγ. Σαράντα. Οἰκοτροφεῖον μαθητριῶν Λυκείου λειτουργεῖ ἀπό τό 1999 εἰς τό χωρίον Βουλιαράτι Ἀργυροκάστρου. Ἀπό τό 2000 ἕως τό 2012 λειτούργησε εἰς τήν πρωτεύουσαν τό Ἰνστιτοῦτον Ἐπαγγελματικῆς Καταρτίσεως «Πνοή Ἀγάπης» – τό πρῶτον ἐν Ἀλβανίᾳ – καί τό 2001-2013, εἰς Ἀργυρόκαστρον• τό Τεχνικόν Ἐπαγγελματικόν Λύκειον «Ἀπόστολος Παῦλος», Μεσοπόταμο Δελβίνου (2006). Ἐπίσης 21 Νηπιαγωγεῖα καί 10 Σχολεῖα (3 Δημοτικά, 3 Γυμνάσια, 4 Λύκεια): εἰς Τίρανα (2002), Δυρράχιον (2006), Ἀργυρόκαστρον (2008). Ἐπί πλέον ἕνα Λύκειο στά Τίρανα (2012) καί ἕνα στήν Κορυτσᾶ (2013) Μεσοπόταμο (2015). Ἀπό δέ τοῦ 2000 λειτουργεῖ τό Ὀρφανοτροφεῖον «Σπίτι τῆς Ἐλπίδος» εἰς Ἅγιον Βλάσην, Δυρράχιον. Τό 2010 ἡ Ἐκκλησία ἔλαβε ἀπό τό Ὑπουργικόν Συμβούλιον τήν ἄδεια ἱδρύσεως ἰδιωτικοῦ Πανεπιστημίου ὑπό τήν ἐπωνυμίαν «Logos» (Λόγος). Πρός τό παρόν τό Πανεπιστήμιο λειτουργεῖ μέ δύο κατευθύνσεις: (οἰκονομικό ἐπιστημονικό-τρία τμήματα, ἐφηρμοσμένων ἐπιστημῶν-τρία τμήματα).

Ἀνεπτύχθη εἰς ὅλους τούς τομεῖς τό κοινωνικόν ἔργον τῆς Ἐκκλησίας μέ διανομήν χιλιάδων τόννων τροφίμων, ρουχισμοῦ καί φαρμάκων. Μόνον κατά τήν μεγάλην κρίσιν τοῦ 1997 διενεμήθησαν περίπου 800 τόννοι τροφίμων –ὡς ἐπί τό πλεῖστον εἰς οἰκογενειακά δέματα– καί νοσοκομειακόν ὑλικόν, εἰς διαφόρους πόλεις καί χωρία. Κατά τήν συρροήν εἰς Ἀλβανίαν προσφύγων ἐκ Κοσσυφοπεδίου (1999-2000), ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία διωργάνωσεν εὐρύτατον ἀνθρωπιστικόν πρόγραμμα, τό ὁποῖον ὑπερέβη τά 12 ἑκατομ. δολλαρίων καί ἐβοήθησεν ἄνω τῶν 33.000 προσφύγων εἰς διαφόρους πόλεις.

Ἀνεπτύχθησαν προγράμματα ἀγροτικά, ὑδρεύσεως, ὑγιεινῆς καί οἰκιακῆς οἰκονομίας. Ἡ Ἐκκλησία τῆς Ἀλβανίας προσφέρει βοήθειαν καί εἰς διαφόρους ἀνάγκας ἐκπαιδευτικῶν καί κοινωφελῶν ἱδρυμάτων (π.χ. ἐπεσκεύασε τό κτήριον τοῦ Γεωπονικοῦ Πανεπιστημίου Τιράνων, ἐπρομήθευσεν ἐπίπλωσιν εἰς τό Πανεπιστήμιον Ἀργυροκάστρου, ἐπιδιώρθωσε τό Οἰκοτροφεῖον κωφαλάλων, ἐνίσχυσε δημόσια ὀρφανοτροφεῖα καί ἄλλα, θερμοκήπιον σέ φυλακές στά Τίρανα, τόν Οἶκον τυφλῶν καί ἄλλα ἱδρύματα, ἐφρόντισε διά τήν κατασκευήν ὑδραγωγείων, ὀρεινῶν δρόμων, γεφυρῶν, τήν ἠλεκτροδότησιν, τήν τηλεφωνικήν σύνδεσιν χωρίων, τήν ἀνέγερσιν καί ἐπισκευήν σχολείων κ.ἄ.). Τό 2008, μετά τήν τραγωδίαν εἰς τό χωρίον Γκερντέτς, πλησίον τῶν Τιράνων, ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία συνέβαλεν ἠθικῶς καί ὑλικῶς ἀπό τῆς πρώτης στιγμῆς, μέ τήν συμπαράστασιν καί τήν συγκέντρωσιν ἀνθρωπιστικῆς βοηθείας ἀπό Ὀρθοδόξους ἐντός και ἐκτός Ἀλβανίας. Ἐπιπροσθέτως, ἀνακατασκεύασε πλήρως τό καταστραφέν νηπιαγωγεῖον τοῦ ἐπίσης πληγέντος γειτονικοῦ χωρίου Μούτσαϊ.

Εἰς τά πλαίσια τῶν πολιτιστικῶν πρωτοβουλιῶν, ἐκτός τῶν ἀναστηλώσεων μνημείων πολιτισμοῦ, τά ὁποῖα ἐσημειώθησαν ἀνωτέρω, ἵδρυσεν ἐργαστήριον συντηρήσεως εἰκόνων• καί μέχρι τοῦδε ἔχει ἀποκατασταθῆ σημαντικός ἀριθμός ἔργων τέχνης. Ἐνίσχυσε τήν ἀνάδειξιν νέων ταλαντούχων ἁγιογράφων. Ἀρχάς 1999 συνεστήθη Ἐπιστημονική ἐρευνητική ὁμάς διά τήν καταγραφήν τῶν διασωθέντων χριστιανικῶν μνημείων ἐν Ἀλβανίᾳ. Ἔχουν ἤδη ἐπισημανθῆ 320 μνημεῖα καί ἔχει πραγματοποιηθῆ συστηματική τοπική ἔρευνα εἰς 26 ἐξ αὐτῶν. Παραλλήλως ἐκινηματογραφήθησαν ὑπό εἰδικοῦ συνεργείου πολλά βυζαντινά καί μεταβυζαντινά μνημεῖα εἰς διαφόρους περιοχάς. Τόν Δεκέμβριον 2000 ἡ Ἐκκλησία ὠργάνωσεν ἐπιστημονικόν Συνέδριον «2000 χρόνια χριστιανικῆς τέχνης καί πολιτισμοῦ ἐν Ἀλβανίᾳ».

Τόν Μάρτιον 2001 ἤρχισε τό «Πρόγραμμα Προστασίας Περιβάλλοντος καί Καταρτίσεως Στελεχῶν». Τό πρόγραμμα περιέλαβε τήν κατάρτισ?

Ἐπιστροφή
Ἐπιστροφή